صفحه اصلی  »  کودکان کار
image_pdfimage_print
آذر
۱۳
۱۳۹۷
بهره‌کشی و به‌کارگیری کودکان
آذر ۱۳ ۱۳۹۷
پرسش و پاسخ قانونی
۰
, , ,
shutterstock_311810603
image_pdfimage_print

Photo: Polina Gazhur/shutterstock.com

موسی برزین وکیل خانه امن

پرسش: سلام.  خواهر من سه سال پیش در اثر بیماری سرطان در سن ۴۰ سالگی  درگذشت. دو فرزند داشت که الان یکی ۹ ساله و دیگری ۱۴ ساله است. متاسفانه شوهر خواهرم معتاد بود و یک سال پیش در اثر اعتیاد او هم درگذشت. سرپرستی فرزندان به پدربزگ (پدرشوهر خواهرم) سپرده شد. او متاسفانه با بچه‌ها خیلی بدرفتاری می‌کند. ما در شهر دیگری زندگی می‌کنیم و امکان سر زدن مرتب به بچه‌ها را نداریم. شاید سالی یک یا دو بار بتوانیم آنها را ببینیم. پدربزرگ بچه‌ها نیز وضع مالی خوبی ندارد. به همین دلیل بچه‌ها را مجبور به کار کردن می‌کند. پدربزرگ خودش  مصرف‌کننده مواد مخدر است. چندی پیش از یکی از آشنایان شنیدیم که بچه‌ها را در بازار به گدایی می‌فرستد. خیلی از شنیدن این خبر ناراحت شدم. زنگ زدم به پدربزرگ و تهدیدش کردم. او هم با کمال بی‌ادبی گفت “به شما ربطی ندارد. سرپرستی بچه‌ها با من است  و هرکاری دلم بخواهد می‌کنم.”  راستش خیلی عذاب وجدان دارم. گرچه خودمان هم وضع خوبی نداریم، اما می‌خواهم از این پدربزرگ بی‌مسوولیت شکایت کنم و سرپرستی بچه‌ها را بگیرم. با همسرم هم صحبت کردم که چندان راضی نبود اما قانعش کردم. لطفا ما را راهنمایی کنید. از کجا باید شروع کنم؟ به کجا بروم؟ مگر پدربزرگ می تواند بچه ها را به گدایی بفرستد؟

پاسخ: سلام. متاسفم که چنین مشکلی برای شما پیش آمده است. تصمیم شما خوب است و باید بچه‌ها را از این شرایط اسفناک نجات بدهید. در صورت ادامه این وضعیت آینده بچه‌ها به خطر می‌افتد. شما باید هم شکایت کیفری کنید و هم اقدام به طرح دعوای حقوقی. بر طبق قوانین ایران، هر کس کودکی را اجبار به تکدی‌گری کند مجرم است و فرقی نمی‌کند که چه نسبتی با بچه‌ها داشته باشد. بر طبق ماده ۷۱۳ قانون مجازات اسلامی: «هرکس طفل صغیر یا غیررشیدی را وسیله تکدی قرار دهد یا افرادی را به این امر بگمارد به سه ماه تا دو سال حبس و استرداد کلیه اموالی که از طریق مذکور به دست آورده است محکوم خواهد شد.» بنابراین این ماده پدربزرگ مجرم است و نمی‌تواند بگوید چون سرپرست بچه‌ها است، می‌تواند هر کاری که بخواهد بکند.

مورد دیگر این است که چون پدربزرگ بچه‌ها را به گدایی می‌فرستد و شاید هم با آن‌ها بدرفتاری می‌کند، شما علاوه بر مورد بالا می‌توانید به علت بهره‌کشی و آزار و اذیت کودک از پدربزرگ اعلام جرم کنید. بر طبق ماده ۳ قانون حمایت از کودکان و نوجوانان: «هرگونه خرید، فروش، بهره‌کشی و به‌کارگیری کودکان به منظور ارتکاب ‌اعمال خلاف ازقبیل قاچاق، ممنوع و مرتکب، حسب مورد علاوه بر جبران خسارات وارده‌به شش ماه تا یک سال زندان و یا به جزای نقدی از ده میلیون  ریال تا ‌بیست میلیون  ریال محکوم خواهد شد.»  با توجه به این ماده می‌توان گفت که از آنجا که تکدی‌گری نوعی بهره‌کشی از کودک و عملی است ممنوع و برخلاف قانون، کسانی که افراد زیر ۱۸ سال را مجبور به تکدی‌گری می کنند محکوم به مجازات این ماده خواهند شد. همچنین بر اساس ماده ۴ این قانون «ھرگونه صدمه و اذیت و آزار و شکنجه جسمی و روحی کودکان و نادیده گرفتن عمدی سلامت و بھداشت روانی و جسمی و ممانعت از تحصیل آنان ممنوع است و مرتکب به سه ماه و یک روز تا شش ماه حبس و تا ده میلیون ریال جزای نقدی محکوم می‌شود.» تمامی این جرم‌ها از جرایم عمومی هستند و نیاز به شاکی خصوصی ندارند، با گزارش به دادستان ایشان موظف به پیگیری است. به همین دلیل شما به دادسرای محلی که بچه‌ها سکونت دارند بروید و کتبی به دادستان اعلام جرم کنید. حتما از دادستان وقت بگیرید و شفاهی هم اعلام کنید.

پرسش: من چطور می‌توانم اثبات کنم که پدربزرگ چنین رفتارهایی با بچه‌ها دارد؟

پاسخ: از روش‌های مختلفی می‌توانید اثبات کنید. بهتر است قبل از شکایت، به محلی که بچه‌ها تکدی‌گری می‌کنند بروید و یک فیلم از آنها بگیرید. سپس از اقوام، آشنایان و افراد مطلع یک استشهادیه تنظیم کنید. هرکسی که مطلع از رفتارهای بد پدربزرگ است می‌تواند شهادت دهد. در گزارش اعلام جرم  حتما به اعتیاد پدربزرگ اشاره کنید و خواستار تحقیقات محلی از همسایگان، آشنایان و همچنین محلی که بچه‌ها در آنجا گدایی می‌کنند بشوید. مقامات دادسرا خود تمام تحقیقات را انجام خواهند داد. توجه داشته باشید که دادستان به عنوان مدعی العموم موظف به شکایت از پدربزرگ است.

پرسش: برای گرفتن بچه‌ها چه کار باید بکنم؟ آیا بچه‌ها را به من می‌دهند؟

پاسخ: هم‌زمان با اینکه شکایت کیفری می‌کنید به دادگاه خانواده بروید و دادخواست سلب صلاحیت ولی قهری و تقاضای تعیین سرپرست برای کودکان را بدهید. بر اساس ماده ۱۱۷۳ قانون مدنی: «هر گاه در اثر عدم مواظبت یا انحطاط اخلاقی پدر یا مادری که طفل تحت حضانت اوست، صحت جسمانی و یا ترتیب اخلاقی طفل در معرض خطر باشد، محکمه می‌تواند به تقاضای اقربای طفل و یا به تقاضای قیم او یا به تقاضای رئیس حوزه قضایی هر تصمیمی را که برای حضانت طفل مقتضی بداند، اتخاذ کند.» گرچه در صدر ماده از پدر و مادر سخن گفته شده است، اما به نظر می‌رسد پدربزرگ به عنوان ولی قهری نیز شامل این ماده شود. بنابراین با توجه به این ماده شما می‌توانید با طرح شکایت، عدم صلاحیت پدربزگ را پیگیری کنید. دادگاه در این مورد به تشخیص خود تصمیم‌گیری خواهد کرد. اگر دادگاه تشخیص دهد که پدربزرگ صلاحیت سرپرستی را ندارد، ممکن است ناظر و امینی برای نظارت تعیین کند.  اگر هم دادگاه تشخیص دهد که سرپرستی کودکان با  حضور امین و ناظر نیز تامین نمی شود، کودکان بدسرپرست شناخته شده و مشمول قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بد ‌سرپرست خواهند شد.  بر اساس این قانون زمانی که پدر و مادر، پدربزرگ پدری، قیم و یا وصی منصوب از سوی ولی قهری صلاحیت سرپرستی طفل را نداشته باشند، دادگاه سرپرستی را به فرد دیگری منتقل می‌کند. بند دال ماده ۸ و همچنین ماده ۱۰ این قانون مقرراتی را در این زمینه پیش‌بینی نموده است. در این صورت شما می‌توانید تقاضای سرپرستی بچه ها را نمایید. دادگاه اگر شما را صالح تشخیص داد و اقربای نزدیکتر دیگری نیز آماده برای سرپرستی نشدند، سرپرستی کودکان را ممکن است به شما واگذار کند.

 

اسفند
۹
۱۳۹۵
جمعیت ۳ تا ۷ میلیونی کودکان کار ایرانی
اسفند ۹ ۱۳۹۵
این سو و آن سو خبر
۰
, ,
57320272
image_pdfimage_print

جمعی از اعضای انجمن علمی اقتصاد شهری ایران از بنیاد امور خیریه مهرانه قلب سفید که در زمینه کودکان کار فعالیت می کند بازدید کردند.

به گزارش ایسنا، در این بازدید دکتر سید محسن طباطبایی مزدآبادی دبیر انجمن علمی اقتصاد شهری ایران با بیان اینکه بر اساس کنوانسیون حقوق کودک، هر فرد شاغل زیر ۱۸ سال دارای کار سخت، کودک کار محسوب می شود، گفت: محرومیت از سوادآموزی و شرایط اقتصادی نامناسب، مسکن نامناسب، گرایش به بزهکاری به دلیل الگو برداری از همنوعان و اطرافیان و نبود الگوی صحیح اعتیاد، سوء استفاده جنسی و جسمی و بی خانمانی از جمله آسیب هایی است که کودکان کار را تحت تاثیر قرار می دهد.

کارشناس مسائل اقتصاد شهری آمار کودکان کار ایران را بین ۳ تا ۷ میلیون عنوان کرد و گفت: این رقم برای تهران نیز ۲۰ هزار نفر تخمین زده می شود اما به دلیل اینکه اغلب کودکان کار هیچ گونه ثبت هویتی ندارند آمار دقیقی در این زمینه مشاهده نشده است.

طباطبایی مزدآبادی با اشاره به اینکه برخلاف خیلی از تصورات الزاما همه کودکان کار باندی و سازمان یافته نیستند، افزود: برخی از خانواده ها به ویژه مهاجرین برای تامین مخارج زندگی خود به ویژه در شرایط رکود اقتصادی کودکان خود را مجبور به کار می کنند و لذا در بررسی ها و تحقیقات باید به ابعاد اقتصادی موضوع نیز توجه ویژه داشته باشیم.

این کارشناس مسائل شهری مداخله مثبت در موضوع کودکان کار را نیازمند پیوست های فرهنگی غنی نیز دانست و تاکید کرد: بدون در نظر گرفتن هنجارهای بومی و نهادینه شدن جوامع نمی توان در این زمینه اقدام مثبتی قرار داد و حتی امکان اینکه برخی مداخلات به وخامت وضعیت کودکان کار دامن بزند وجود دارد.

نائب رئیس انجمن علمی اقتصاد شهری ایران با تاکید بر اینکه قانون سازمان بهزیستی، شهرداری ها، انجمن های خیریه، تشکل های غیر دولتی و ناجا را به عنوان کانون های اصلی ساماندهی کودکان کار به حساب می آورد، خاطرنشان نمود: بی برنامگی ارگان های مربوطه به دلیل حجم پایین مطالعات دانشگاهی در این زمینه منجر به لاینحل شدن موضوع ساماندهی وضعیت کودکان کار شده چراکه وقتی پژوهش دانشگاهی در یک زمینه ای موجود نباشد برنامه ریزها و متولیان قادر به تصمیم گیری صحیح نخواهند بود و سردرگمی مسولین، کارها و خدمات موازی را به دنبال خواهند داشت.

طباطبایی مزدآبادی با تاکید براینکه این کودکان را باید با دیدی باز و همه جانبه نگریست، ادامه داد: در واقع این کودکان قبل از اینکه به ترحم نیاز داشته باشند به حمایت و یادگیری مهارت های زندگی دارند.

استاد دانشگاه با بیان اینکه با در نظر گرفتن خدمات شهرداری و سایر ارگانها و حمایت مراکز خیریه ولی بازهم حفره محرومیت ، فقر و آسیب پذیر بودن این قشر به اندازه ای عمیق است که نیاز به مطالعات علمی دقیق، همت متولیان و ورود دستگاه های پیشگیرانه است، یادآور شد: بانک ها و خیرین از نظر ایجاد فرصت های شغلی و ایجاد بنگاههای اقتصادی کوچک جهت اشتغال سالم خانواده های این کودکان نقش بسیار مهمی در این زمینه ایفا می کنند.

در ادامه این نشست زهرا حسینی، رییس موسسه خیریه مهرانه قلب سفید، با بیان اینکه در این موسسه کودکان کار را شناسایی کرده ایم، گفت: تلفی جامعه نسبت به واقعیت های زندگی کودکان کار در برخی موارد کامل معکوس است و ضرورت دارد تا رسانه ها با ظرافت بیشتری به موضوع کودکان کار بپردازند.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی انجمن علمی اقتصاد شهری ایران، وی با تشریح عملکرد این موسسه تاکید کرد: قلب سفید تلاش دارد تا به جای حمایت های مستقیم، به کودکان کار مهارت و کارآفرینی را آموزش دهد.

منبع: ایسنا

بهمن
۲۶
۱۳۹۵
نگهداری بلندمدت کودکان متکدی در مراکز شبه‌خانواده بهزیستی
بهمن ۲۶ ۱۳۹۵
این سو و آن سو خبر
۰
, , ,
57320272
image_pdfimage_print

رییس سازمان بهزیستی کشور ضمن بیان این که زمان واریز عیدی مددجویان بهزیستی مشخص نیست، از میزان آن نیز اظهار بی‌اطلاعی کرد و گفت: مستمری مددجویان طبق موعد مقرر پرداخت خواهد شد.

انوشیروان محسنی‌بندپی ، درخصوص طرح ضربتی جمع‌آوری متکدیان که با هماهنگی فرمانداری تهران و با همکاری شهرداری تهران به مدت ۱۰ روز اجرا خواهد شد، گفت: در این طرح پوشش و ساماندهی افراد زیر ۱۵ سال برعهده بهزیستی است به طوری که پس از شناسایی، جمع‌آوری و غربالگری به بهزیستی معرفی خواهند شد.

وی افزود: اعلام آمادگی کرده‌ایم که بهزیستی تهران آمادگی پذیرش و ساماندهی تمامی کودکان زیر ۱۵ سال شناسایی شده در این طرح را دارد.

رییس سازمان بهزیستی کشور همچنین خاطرنشان کرد: مشکل بهزیستی در طرح‌های ساماندهی آن است که برای مثال اگر صبح کودک را شناسایی و پذیرش کنیم و عصر همان روز والدین آنها برای بازپس‌گیری کودک‌شان به مراکز بهزیستی مراجعه کنند به لحاظ قانونی و حقوقی هیچ منعی برای عدم تحویل کودک به خانواده نداریم و نمی‌توانیم از این امر اجتناب کنیم.

بندپی همچنین عنوان کرد: حداقل حدود ۷۰ درصد متکدیان در تهران، غیر ایرانی هستند.

وی همچنین عنوان کرد: از مردادماه سال جاری طرح جمع‌آوری و ساماندهی متکدیان را اجرا کرده‌ایم و تا حدود ۲ هفته پیش و قبل از آغاز اجرای طرح ضربتی ۱۰ روزه تعداد ۲۴۶۰ کودک زیر ۱۵ سال را پذیرش کردیم و همزمان برای والدین آنها نیز کلاس‌های مهارت‌آموزی برگزار کردیم.

رییس سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: طی رایزنی‌های صورت گرفته با آموزش و پرورش بازماندگان از تحصیل را نیز بر سر کلاس‌های درس برگرداندیم.

بندپی در ادامه بر لزوم اجرای طرح‌های ساماندهی کودکان کار و خیابان و همچنین متکدیان تاکید کرد و گفت: باید این طرح‌های جمع‌آوری و ساماندهی اجرایی شود زیرا برخی از این کودکان متصل به باندهایی هستند که از آنها برای توزیع موادمخدر، قاچاق و یا سایر جرایم سوءاستفاده می‌کنند این در حالی است که با این جمع‌آوری‌ها می‌توان از این مسائل تا حدی پیشگیری کرد.

وی افزود: فردی که از کودکی و از سنین پایین در مسیر تکدی‌گری قرار می‌گیرد، خود در آینده تهدیدی برای جامعه خواهد بود زیرا فرهنگ انجام اقدامات خلاف قانون در وی رشد خواهد کرد لذا چنانچه این شناسایی‌ها صورت بگیرد و با توجه به آنکه بهترین زمان یادگیری کودکی است، آموزش‌های مهارتی زندگی نیز به آنها ارائه شود، یا در صورت بازماندگی از تحصیل به مدارس برگردانده شوند، یا در صورت محدودیت مالی خانواده تحت پوشش حمایت‌های مالی خانواده قرار بگیرند، بسیاری از آسیب‌ها را می‌توان ساماندهی کرد.

رییس سازمان بهزیستی کشور ادامه داد: در حال حاضر سازمان بهزیستی با همکاری بیش از پنج NGO این طرح را پیگیری می‌کند.

بندپی همچنین بیان کرد: در حال حاضر در حال رایزنی با قوه قضاییه هستیم تا چنانچه کودکی بیش از دو بار در طرح‌های جمع‌آوری شناسایی شده و به بهزیستی ارجاع داده شود، چه ایرانی و چه غیرایرانی باشد، نسبت به پذیرش بلندمدت آنها در مراکز شبه خانواده اقدام کنیم و در صورت مراجعه والدین نیز آنها را به خانواده تحویل نداده و آنها را رها نکنیم.

رییس سازمان بهزیستی کشور در پایان اعلام کرد: تامین محل نگهداری افراد در طرح ضربتی جمع‌آوری متکدیان برعهده شهرداری تهران بوده اما ارائه خدمات مددکاری، تربیتی، آموزشی، اجتماع‌پذیری و… برعهده سازمان بهزیستی خواهد بود.

منبع : ایسنا

آبان
۱۷
۱۳۹۵
میانگین درآمد روزانه کودکان کار: ۳۰ تا ۴۰ هزار تومان
آبان ۱۷ ۱۳۹۵
این سو و آن سو خبر
۰
, ,
1444733740654_41911-th3
image_pdfimage_print

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی کشور در خصوص میزان درآمد هر یک از کودکان کار و خیابان در طول شبانه روزگفت: بر اساس مطالعات صورت گرفته کودکان کار و خیابان روزانه ۲۰ تا ۱۰۰ هزار تومان درآمد دارند و می‌توان میانگین درآمد روزانه کودکان کار را ۳۰ تا ۴۰ هزار تومان اعلام کرد.

حبیب الله مسعودی فرید، ضمن تاکید بر سرپرست داشتن ۹۰ درصد از کودکان کار و خیابان اظهار کرد: همچنین بر اساس مطالعات انجام شده و بررسی وضعیت کودکان کار و خیابان ۹۰ درصد از این کودکان دارای خانواده بوده و تنها ۱۰ درصد از آنها که بیشتر جزو کودکان اتباع بیگانه به شمار می آیند بی‌سرپرست هستند.

وی در ادامه ضمن بیان آنکه اغلب کودکان کار و خیابان از شهرستان های محروم وارد تهران می شوند اظهار کرد: تعداد قابل توجهی از کودکان خیابانی از استانها و شهرستان های محروم از جمله استان سیستان و بلوچستان به تهران می آیند.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی کشور همچنین تاکید کرد: خانواده‌های محروم با هدف تکدی گری وارد شهر تهران شده و به این خاطر که فرصت ها برای تکدی گری در پایتخت فراهم است، در آمد قابل توجهی نیز بدست می آورند.

فرید در ادامه خاطر نشان کرد: بر اساس آیین نامه ساماندهی کودکان کار و خیابان، تعیین فضا برای نگهداری و ساماندهی کودکان کار بر عهده شهرداری ها است و شهرداری تهران نیز در این زمینه باید با سازمان بهزیستی همکاری داشته باشد.

منبع: ایسنا

مهر
۳۰
۱۳۹۵
آینده سازان در حاشیه: حکایت کودکان کار
مهر ۳۰ ۱۳۹۵
این سو و آن سو خبر
۰
,
170836_759
image_pdfimage_print

کودکان کار و بازمانده از تحصیل یکی از دغدغه های اصلی هر جامعه ای هستند؛ کودکانی که قرار است با دستان کوچک امروز خود دنیای بزرگ فردای جامعه را رقم بزنند. اگر چه آمار رسمی از میزان کودکان کار و بازمانده از تحصیل در کشور وجود ندارد اما اصل این موضوع نیشتری است بر جان جامعه فرهنگی کشور که باید بیش از پیش برای این کودکان و آینده آنان تلاش موثری انجام دهند.
یکی از مراجع رسیدگی به حقوق کودکان و نوجوانان در کشور غیر از آموزش و پرورش، مرجع ملی کنوانسیون حقوق کودک است که مظفر الوندی دبیر و حجت الاسلام مصطفی پورمحمدی رییس این مرجع است.

اصل موضوع کودکان کار در جامعه کتمان ناشدنی است
الوندی در گفت و گو با خبرنگار حقوقی قضایی ایرنا، یکی از بحث های مهم در مرجع ملی حقوق کودک را بحث آموزش آنان عنوان کرده و گفت: کودکان کار و کودکان بازمانده از تحصیل از اهمیت بالایی برخوردارند و خوشبختانه امروز شاهد افزایش پذیرش این دسته از دانش آموزان در مدارس هستیم.
دبیر مرجع ملی حقوق کودک در ایران خاطرنشان کرد: اصل موضوع کودکان بازمانده از تحصیل را نمی شود کتمان کرد اما خوشبختانه با توجه به تصویب مصوبه ای در دولت مبنی بر پذیرش بازماندگان از تحصیل و اتباع بیگانه این موضوع نسبت به قبل بسیار بهتر شده است.
‘چیزهایی که مادرم می بافد را برای فروش به مترو می آورم’ این جمله امین کودک کاری است که صبح هنگام، شاید وقتی که همسن و سالانش در حال آماده شدن برای رفتن به مدرسه هستند بیان می کند. طوری با تو گرم می گیرد و حرف می زند بعد متقاعد می شوی یکی از آن لیف ها را از او بخری.
امین ادامه می دهد: ‘هم کار می کنم و هم مدرسه می روم’؛ جملاتی که چندان واقعی به نظر نمی رسند.
و یا کودکی که همه عطشش فوتبالیست و معروف شدن است؛ ‘می خواهم فوتبالیست شوم تا پول زیادی بدست بیاورم’ این آرزوی کودک کلاس سومی بی شناسنامه است که در یکی از شهرستانهای کشور به مدرسه می رود اما گواهینامه آموزشی پایان سال دریافت نمی کند.
‘پدرم در قزلحصار به خاطر فروش مواد زندانی است و تا وقتی که مادرم زندانی نشده بود، همراه با او به ملاقات پدر می رفتم.’ رنگ رخسار این کودک ۹ ساله نشان از سر درون می دهد طوری که ترجیح می دهی دیگر با او همکلام نشده و بیش از پیش او را شرمنده نسازی.
همه اینها در حالی است که دبیر مرجع ملی کودک معتقد است برای کاهش چشمگیر کودک کار و کودک بازمانده از تحصیل در جامعه به یک سری ساختار زیربنایی نیاز دارد که همه متولیان فرهنگی باید اقدام جامع انجام دهند.
الوندی از نبود آمار دقیق از کودک کار و بازمانده از تحصیل می گوید اما اعتقاد دارد براساس اعلام آموزش و پرورش درصد پذیرش بازماندگان از تحصیل رشد قابل توجهی داشته است.
علی اصغر فانی وزیر آموزش و پرورش هم در نشست خبری به مناسبت بازگشایی مدارس گفته بود اگر کودکی در سن مدرسه به مدرسه نمی رود ممکن است مشکل اقتصادی یا فرهنگی داشته باشد و یا خانواده او اجازه مدرسه رفتن به وی نمی دهد.
به گفته فانی، سال تحصیلی گذشته ۱۰۱ مدرسه تک دانش آموز و ۴۸۰۰ مدرسه با کمتر از ۵ دانش آموز در کشور بود.
‘ از طریق وزارت کشور و اهرم هایی که در این خصوص وجود دارد استفاده می کنیم تا این کودکان به مدرسه بازگردند’، این عبارت وزیر آموزش و پرورش با این جمله کامل می شود که این وزارتخانه برای پوشش دادن دانش آموزان لازم التعلیم آمادگی ۱۰۰ درصد دارد.
دبیر مرجع ملی حقوق کودک با تقسیم بندی برنامه های مرجع ملی در این مدت اخیر به دو برنامه جامع ۱۰ ساله و تدوین و تصویب برنامه جامع عمل مشترک حقوق کودک و نوجوان، خاطرنشان کرد: برنامه جامع ۱۰ ساله از آغاز امسال شروع و به همه نهادها ابلاغ شده است و جلسات توجیهی با سازمان ها و نهادهای مرتبط برگزار می شود.
وی ادامه داد: این برنامه در یک برش ۱۰ ساله طراحی و ابلاغ و از آغاز سال ۹۵ هم اجراشود. الان هم مشغول گزارش گیری هستیم. در این برنامه ۱۰ ساله اهداف، راهبردها و برنامه ها کاملا تنظیم و سهم هر سازمان مشخص شده است.
الوندی درباره برنامه دیگر مرجع حقوق کودک مبنی بر تدوین و تصویب برنامه « جامع عمل مشترک حقوق کودک و نوجوان» اظهار داشت: برنامه جامع حقوق کودک یک نوع سند ملی و برنامه جامع مشترک بین دستگاه های دولتی است که با مشارکت دستگاه های عضو مرجع ملی برای بازه زمانی ده ساله تدوین و در سال ۹۵ اجرایی شد.
الوندی تصریح کرد: این برنامه اجرایی عملیاتی برای ارتقای وضعیت حقوق کودکان زیر ۱۸ سال است و در آن همه اهداف، فعالیت ها، وظایف و برنامه اجرایی دستگاه های دولتی عضو مرجع با کمک دستگاه ها مشخص شده است.

کودکان حلقه مفقوده برنامه ششم توسعه
سیدحسن موسوی چلک رییس انجمن مددکاران اجتماعی ایران هم به همین منظور در گفت وگو با ایرنا خواستار تصویب هر چه سریع تر لایحه حمایت از کودکان و نوجوانان شد و گفت: این لایحه از سال ۹۰ تا کنون در مجلس است درصورتی که تصویب آن کمک فراوانی به حوزه کودکان خواهد کرد.
مدیر کل دفتر توسعه مشارکت های مردمی و سازمان های مردم نهاد با بیان اینکه توجه به موضوع کودک در حوزه های مختلف از جمله در سیاستگزاری ها بیشتر شده است، اظهار داشت: متاسفانه این امر در برنامه ششم توسعه فراموش و کاملا از آن غفلت شده است.
وی ادامه داد: با این حال، مراکز ارائه کنندگان خدمات بیشتر شدند، حساسیت جامعه نسبت به حقوق کودک افزایش یافته و سازمان های مردم نهاد در حوزه کودکان فعال تر شده اند. البته مهم این است که شاخص های سلامت و رفاه کودکان را بسنجیم که نسنجیدیم و رشد کودک را فراگیر کنیم که نکردیم.
موسوی چلک به هماهنگی بیشتر با مرجع ملی کنوانسیون حقوق کودک پرداخت و گفت: گزارش گیری در باب کودکان بیشتر شده و سمن ها نسبت به قبل بیشتر در برنامه های مرجع ملی حقوق کودک حضور دارند .
رییس انجمن مددکاران اجتماعی ایران درباره وضعیت کودکان کار در جامعه خاطرنشان کرد: کودکان کار براساس قانون کار تعریف می شوند و ناظر اجرای این قانون وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی معین شده است.
وی افزود: وضعیت کودکان خیابانی اما متفاوت است و آیین نامه ای برای کودکان خیابانی وجود دارد که براساس آن ۱۳ سازمان مسئولیت دارند و وظیفه هر سازمان به تفکیک در این آیین نامه قید شده است.

منبع: ایرانا

مرداد
۲۶
۱۳۹۵
اختصاص نیم میلیون تومان برای ساماندهی هر کودک کار و خیابان
مرداد ۲۶ ۱۳۹۵
این سو و آن سو خبر
۰
, ,
khia
image_pdfimage_print

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران گفت: در عملیات جمع آوری متکدیان تهران و جذب کودکان کار و خیابان، سازمان بهزیستی متولی اصلی شناسایی، جذب و ساماندهی کودکان کار و خیابان است.

ابراهیم غفاری ، ضمن اشاره به آغاز عملیات «جمع آوری متکدیان تهران و جذب کودکان کار و خیابان» عنوان کرد: بهزیستی علاوه بر کودکان کار و خیابان مسئولیت بیماران روانی مزمن و همچنین سالمندان را نیز بر عهده دارد.

وی تصریح کرد: در خصوص دو گروه بیماران روانی مزمن و سالمندان، شناسایی‌ها و غربالگری‌ها توسط شهرداری صورت گرفته و بهزیستی پس از احراز هویت این افراد و غربالگری‌ها با طی فرایند مددکاری این افراد را می‌پذیرد؛ این در حالیست که در حوزه کودکان کار و خیابان صفر تا صد کار بر عهده سازمان بهزیستی است.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران ضمن اشاره به آنکه بهزیستی استان تهران با تاکید ریاست سازمان بهزیستی به طور جدی به موضوع شناسایی، ساماندهی و جذب کودکان کار و خیابان ورود کرده است گفت: معتقدیم وظیفه شناسایی و جذب کودکان کار و خیابان با سازمان بهزیستی است و با همین نگاه رویکرد خود را بر ارائه خدمات پیشگیرانه قرار داده‌ایم.

غفاری افزود: در این راستا از ظرفیت بخش غیر دولتی نیز استفاده کرده و در حال حاضر در عملیات جذب کودکان کار و خیابان با ۱۷ NGO فعال در این حوزه وارد کار شده‌ و با آنها تفاهم نامه منعقد کرده‌ایم.

وی در ادامه عنوان کرد: این ۱۷ NGO در شناسایی و جذب کودکان کار و خیابان با ما همکاری داشته و تا پایان سال جاری این عملیات شناسایی، جذب و ساماندهی را ادامه خواهیم داد.

اختصاص ۵۰۰ هزار تومان برای شناسایی، جذب و ساماندهی هر کودک کار و خیابان

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران ادامه داد: در این طرح ۷۰۰ میلیون تومان اعتبار برای تجهیزNGOهای همکار و یک میلیارد تومان برای مداخلات کودکان و اجرای برنامه‌های کاهش آسیب برای آنان و خانواده‌هایشان در نظر گرفته‌ایم.

غفاری تصریح کرد: به این ترتیب تا پایان سال جاری برای شناسایی، جذب و ساماندهی هر کودک کار و خیابان حدود ۵۰۰ هزار تومان اختصاص داده‌ایم.

وی در ادامه اظهار کرد: در حال حاضر NGOهای همکار اقدامات شبانه روزی خود را در سطح خیابان‌ها، محلات و تمام اماکنی که محل تجمع کودکان کار و خیابان است، آغاز کرده‌اند.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران تاکید کرد: در این طرح اصلا هدف ما جمع آوری کودکان خیابانی نیست و قصد آن را نداریم که با اقدامات اینچنینی اعتماد بین کودکان و NGOها را از بین ببریم.

حمایت از کودکان رها شده و در معرض خشونت

وی تصریح کرد: برخی از این کودکان رها شده هستند و جایی برای زندگی ندارند به همین دلیل آنان را در مراکز شبانه روزی خود جذب خواهیم کرد؛ علاوه بر آن کودکانی را که در معرض خشونت بوده یا خشونت دیده هستند را نیز حمایت و در صورت نیاز در مراکز شبانه روزی جذب می‌کنیم.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران تصریح کرد: رویکرد سازمان بهزیستی در این طرح جذب این کودکان به مراکز روزانه و نه شبانه است و در حال حاضر علاوه بر مراکز روزانه دو مرکز شبانه روزی را نیز در تهران برای ساماندهی این کودکان کاملا تجهیز کرده‌ایم.

تجهیز مرکز ویژه دختران کار و خیابان

شناسایی و جذب ۱۵۰۰ کودک کار و خیابان تا هفته دولت

غفاری همچنین از تجهیز مرکز ویژه دختران کار و خیابان خبر داد و گفت: در حال حاضر در این عملیات جذب دختران را نیز می‌پذیریم اما به دلیل آنکه نیاز است مرکز ویژه‌ای برای دختران خیابانی تجهیز شود در حال حاضر تجهیز مرکز دختران را در دستور کار خود قرار دادیم.

وی ادامه داد: تا کنون حدود ۸۶۰ کودک در این عملیات شناسایی شده و قصد داریم تا هفته دولت شناسایی و جذب را ادامه داده و تعداد آنها را به ۱۵۰۰ نفر برسانیم.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران ادامه داد: بهزیستی به هیچ وجه به دنبال جمع آوری این کودکان نیست زیرا جمع آوری به این معناست که این کودکان را از سطح خیابان‌ها جمع کرده و به مراکز ارجاع دهیم؛ این در حالیست که اغلب این کودکان دارای خانواده بوده و نمی‌توان چنین رفتاری را با آنها انجام داد.

ارجاع ۱۲ کودک فاقد سرپناه به مراکز شبانه‌روزی

غفاری در ادامه تاکید کرد: در اجرای این طرح، هدف کنترل و کاهش آسیب ناشی از حضور کودک در خیابان است اما با این وجود تا کنون مجبور شده‌ایم که حدود ۱۲ کودک را که فاقد سرپناه بوده‌اند به مراکز شبانه روزی ارجاع دهیم و هیچ مشکلی نیز در این زمینه نداریم.

وی افزود: در این عملیات وضعیت آسیب، بیماری و … این کودکان به طور کامل توسط روانشناسان، مددکاران و تیم شناسایی رصد شده و تمام این اطلاعات تکمیل خواهد شد.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران همچنین عنوان کرد: بر اساس تفاهم نامه منعقد شده واقع درNGOهای فعال در حوزه کودکان کار و خیابان هر NGO موظف است بیش از ۸۰ کودک را جذب کرده و تمام کودکان شناسایی شده توسط این NGOها باید حداکثر تا پنج سال وضعیت کودک و خانواده وی را رصد کرده و پیگیری کنند.

غفاری ادامه داد: در این طرح آموزش کنترل و کاهش آسیب در قالب آموزش پیشگیری از ایدز، عفونت‌ها و بیماری‌ها بازگشت به تحصیل، اقدامات پیشگیرانه، مهارت‌آموزی و … به این کودکان و خانواده‌های آنها به طور همزمان ارائه خواهد شد.

محورهای مدنظر برای شناسایی کودکان کار و خیابان

وی در خصوص محورهای شناسایی این کودکان در سطح تهران نیز اظهار کرد: محورهای جمهوری، حافظ، فلکه اول و دوم تهرانپارس، خیابان دماوند، میدان نبوت، سید خندان، پارک لاله، شوش، پانزده خرداد، میدان توحید، خیابان ولیعصر (عج)، فرحزاد و تجریش در دستور کار بهزیستی بوده و NGOها در این محورها مستقر هستند.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران به کمبود فضای فیزیکی در راستای ساماندهی کودکان کار و خیابان در تهران اشاره کرد و گفت: بر اساس قانون مسئولیت تامین و تجهیز این مراکز با شهرداری است اما به علت محدودیت زمانی و آغاز عملیات شناسایی و جذب این کودکان و به این خاطر نمی‌توانیستیم بیش از این منتظر اقدامات شهرداری برای تامین تجهیز فضای فیزیکی باشیم؛ با دستور ویژه رئیس سازمان بهزیستی کشور خود اقدام به تجهیز مراکز کردیم.

غفاری تصریح کرد: این در حالیست که پیش از اجرای این عملیات در خصوص تامین و تجهیز فضای فیزیکی با شهرداری مکاتبه داشتیم و استانداری تهران نیز در جریان این مکاتبات بود زیرا طبق این آئین نامه شهرداری موظف به تامین و تجهیز فضای فیزیکی است و به علت تاخیر به وجود آمده خود سازمان بهزیستی اقدام به تامین اعتبار و تجهیز مراکز کرد.

وی همچنین تاکید کرد سیاست سازمان بهزیستی در این طرح ارائه خدمات روزانه و کاهش آسیب به کودکان کار و خیابان بوده و به همین دلیل با NGOها نیز همکاری می‌کنیم و هیچ مشکلی در راستای پذیرش این کودکان نداریم.

معاون امور اجتماعی سازمان بهزیستی استان تهران همچنین خاطرنشان کرد: شهرداری هیچ وقت کودکان کار و خیابان را بیش از چند ساعت نگهداری نمی‌کند و به محض پذیرش این کودکان آنان را به اورژانس اجتماعی (۱۲۳) اطلاع و سازمان بهزیستی کمتر از ۲۴ ساعت نسبت به پذیرش آنها اقدام می‌کند.

غفاری همچنین عنوان کرد: از استانداری تهران نهایت تشکر را داریم زیرا به دلیل حساسیتی که بر مسائل کودکان کار و خیابان داشتند اجازه ندادند که تمامی دستگاه‌ها به این حوزه وارد شوند؛ بلکه اجازه شناسایی و جذب کودکان کار و خیابان را به طور کامل به بهزیستی واگذار کرده و قوه قضاییه، استانداری  و همچنین NGOها نیز در این زمینه همکاری خوبی با ما داشتند.

وی در پایان تاکید کرد: حفظ منافع عالی کودک هدف اصلی ما بوده و امیدواریم بتوانیم با مداخلات خود شاهد کاهش آسیب‌های ناشی از حضور این کودکان در خیابان باشیم.

منبع: ایسنا

مرداد
۱۸
۱۳۹۵
کودکان بدسرپرست؛ گمشده در ‌دالان فراموشی
مرداد ۱۸ ۱۳۹۵
این سو و آن سو خبر
۰
, , ,
close-up of a boy crying tears - encouraging emotion
image_pdfimage_print
blacqbook/bigstockphoto.com
کودکانی که بدون حمایت جدی و تاثیرگذار قابل توجهی،درکارگاه ها به سختی کار می کنند،در شرایطی که باید در این مقطع سنی،کودکی،شیطنت و بازی کنند تا بستر و زمینه شکل گیری شخصیت آنها در لابه لای این کودکانه ها رشد پیدا کند.
کارشناسان و صاحب نظران،معتقدند،یکی از نیازهای جدی و اساسی کودکان بد سرپرست در این برهه به پشتیبانی موثر معطوف می شود،حمایت هایی که حصول آن مستلزم فراهم شدن بسترهای قانونی و ضوابط تعیین شده مشخص است.
در کشور ایران،برای نخستین بار قانون حمایت از کودکان بد سرپرست و بی سرپرست در سال۱۳۵۳ هجری شمسی به تصویب رسید،البته نباید از نظر دور داشت که برخی قوانین حمایتی از کودکان پیش از این به تصویب رسیده اما متاسفانه آنچنان که باید کار ساز به نظر نمی رسد.
از نمونه های این ضوابط به قانون حمایت از کودکان و نوجوانان باز می گردد که در ۹ ماده و در سال ۱۳۸۱ به تصویب رسیده اما در مقام اجرا و عمل،نتوانسته آنچنان که انتظار می رود پاسخگوی مطالبات برحق کودکان بی سرپرست باشد.
انتظار ۷ ساله برای تصویب لایحه ای کارشناسی شده
در سال ۱۳۸۸ با ارسال لایحه ای حمایتی از کودکان بد سرپرست و یا بی سرپرست توسط قوه قضائیه به مجلس شورای اسلامی امیدها بار دیگر در دلها زنده شد تا از این منظر بابی گشوده شود تا شاید عرصه و روزنه ای برای این طیف آسیب پذیر باز شود،لایحه ای که برخی کارشناسان عنوان کرده اند،از تجربیات ۴۰ کشور جهان در این لایحه الگو برداری شده است.
حسن موسوی چلک،رئیس انجمن مددکاری اجتماعی کشور در گفتگویی با رسانه ها که در روزنامه جام جم منتشر شد در این خصوص عنوان کرد:با سپری شدن عمر دو مجلس در دوره متوالی همچنان شاهدیم لایحه مذکور به تصویب نرسیده است.
وی معتقد است در صورت تایید،تصویب و اجرای این لایحه بسیاری از مشکلات کودکان بد سر پرست یا بی سرپرست مرتفع خواهد شد.
آنچنان که رئیس مددکاران اجتماعی کشور می گوید:در صورت اجرای تنها ۳۰ در صد از این قانون،بخش قابل توجهی از چالش های پیش روی این طیف(کودکان بد سرپرست یا بی سر پرست)رفع و دفع می شود.
آنچنان که این مقام مسئول و کارشناس مسائل اجتماعی عنوان کرده،رفع و مدیریت مشکلات چنین کودکانی با لحاظ کردن حمایت ها و پشتیبانی لازم،توانمند سازی،آموزش و اعمال برخورد قاطعانه با افرادی که از این کودکان بهره کشی می کنند محقق خواهد شد.
از ایدز تا قاچاق مواد مخدر
آسیب ها و تهدیداتی که متوجه این کودکان است صرفا به مهجور ماندن آنها از کودکانه های شیرین خاص به این دوران خلاصه نمی شود،بلکه متاسفانه بعضا اخبار و گزارشاتی به گوش می رسد که نشان دهنده عمق تهدیدی است که سایه آن بر قامت چنین کودکانی سنگینی می کند.
استفاده از آنها برای حمل و قاچاق مواد مخدر و برخی سو استفاده های دیگر باعث شده تا زمینه انحراف و ظهور و بروز آسیب ها و چالش های هر چه بیشتر همچون ایدز یا حمل و فروش مواد مخدر در آنها تشدید شود.
قاسم ساعدی،عضو مجلس شورای اسلامی و دانش آموخته جامعه شناسی در این ارتباط معتقد است:جامعه نباید در قبال چنین اقشاری(کودکان بد سرپرست)اهمال یا کم کاری کند.
وی افزود:به واقع تشدید اثرات و تبعات این معضل می تواند جامعه را با بحران ها و چالش های بسیار سهمگینی مواجه سازد که رفع و مدیریت آن مستلزم تامین هزینه های بسیار سنگین و اقداماتی گسترده و متنوع است.
لزوم افزایش هر چه بیشتر شفافیت های قانونی
تسلسل باطل بازگردانده شدن کودک بد سرپرست از کارگاه ها و شرایط سخت کار یکی از نارسایی های موجود در ارتباط با کودکان بد سرپرست،به سیکل و تسلسل باطلی معطوف می شود که چنین کودکانی آن را تجریه می کنند.
 مکررا و به دفعات پیش آمده که مددکاران با شناسایی کودکان بد سرپرست،مانع فعالیت سنگین آنها در کارگاه های صنعتی،تولیدی و… می شوند.
اما این روند ادامه دار نیست و متاسفانه بعد از مدتی سرپرست کودکان با ورود خود،این افراد را از بهزیستی باز پس می گیرند و متاسفانه مجددا در چنین کارگاه هایی به فعالیت مجدد اقدام می کنند.
در این میان شفافیت قانونی،تعریف و اجرای ساز وکاری که ریسک بکارگیری چنین کودکانی در کارگاه ها را سوی کارفرمایان و والدین و سرپرست آنها تشدید کند ضرورتی اجتناب ناپذیر به نظر می رسد.
در پایان باید به نقش بسیار موثر آموزش و فرهنگسازی در جامعه ایرانی برای سهولت پذیرش فرزندان بد سرپرست یا بی سرپرست از سوی متقاضیان اشاره کرد که در نوع خود عنصری بسیار تعیین کننده در برخورداری کودکان از سرپرستان کارآمد و معقول به شمار می رود.
مرداد
۱۲
۱۳۹۵
وزارت بهداشت درباره کودکان خیابانی به وعده‌های خود عمل نکرد
مرداد ۱۲ ۱۳۹۵
این سو و آن سو خبر
۰
,
-11511
image_pdfimage_print

نماینده سابق سمن‌ها در شورای ساماندهی کودکان کاروخیابان از موضع غیرمسئولانه صداوسیما در قبال این کودکان انتقاد کرد.

محمد لطفی در گفت‌وگو با خبرنگار ایلنا درباره اقدامات شورای حمایت اجتماعی از کودکان کار و خیابان گفت: از زمان روی کار آمدن دولت یازدهم شورای ساماندهی کودکان کار و خیابان دو بار تشکیل جلسه داد که آخرین بار در سال ۹۴ این شورا تشکیل شد.

وی ادامه داد: پس از مدتی نام این شورا به شورای حمایت اجتماعی از کودکان کار و خیابان تغییر نام داد، اما به دلیل مخالفت سه نهاد صداوسیما، وزارت بهداشت و وزارت کشور و عدم امضای این سه دستگاه آیین‌نامه مذکور هنوز به تصویب نرسیده است.

لطفی دلیل این تغییر نام را تغییر نگاه شکلی به کودکان کار و خیابان خواند و افزود: حمایت اجتماعی به جای ساماندهی رویکرد بسیار خوبی بود که وزارت رفاه از آن حمایت کرد، اما شاید این حمایت تمام قد نبود.

نماینده سابق سمن‌ها تصریح کرد: شورای ساماندهی کودکان کار و خیابان موفق شد؛ در جامعه نسبت به این گروه از کودکان حساس‌سازی کند، زیرا در گذشته هر قدر نسبت به آسیب‌های اجتماعی توضیح داده می‌شد؛ مورد پذیرش قرار نمی‌گرفت و حتی ممکن بود، گوینده مورد اتهام هم قرار بگیرد. این در حالی است که امروز آسیب‌های اجتماعی به رسمیت شناخته شده و دولت درباره آن صحبت و به این موضوع توجه کرد.

عدم وجود راهکار اساسی در حوزه کودکان کاروخیابان

لطفی با تاکید بر اینکه به رسمیت شناختن آسیب‌های اجتماعی باید همراه با ارائه راهکار باشد، خاطرنشان کرد: متاسفانه در این باره راهکارهای بنیادین و اساسی در نظر گرفته نشد و به ارائه راهکارهای کوتاه‌مدت و میان‌مدت اکتفا شد، اما تغییرات ساختاری ایجاد نشد.

این حقوقدان اضافه کرد: اقدام کوتاه‌مدت تنها به کنترل آسیب فرد می‌پردازد تا این پدیده افزایش نیابد. اقدامات میان‌مدت نیز سعی در کاهش آسیب‌ها دارد، اما برای از بین بردن یک آسیب باید تغییرات ساختاری ایجاد شود که در این حوزه کاری انجام نشد و دلیل عدم موفقیت اقدامات انجام شده در حوزه کودکان کار و خیابان نبود راهکاری برای ایجاد تغییرات ساختاری است، زیرا در ساختار بیمار اقدامات کوتاه‌مدت و میان مدت راه به جایی نمی‌برد.

نماینده سابق سمن‌ها درباره عدم همکاری سه نهاد وزارت کشور، صداوسیما و وزارت بهداشت گفت: صداوسیما پاسخی به نامه ما برای بررسی آیین‌نامه حمایت اجتماعی از کودکان کار و خیابان نداد، در حالی که صداوسیما نهادی است که در گسترش یا تخریب یک فرهنگ بسیار تاثیرگذار بوده و همین نهاد اطلاعات اشتباهی را درباره کودکان کار و خیابان به مردم ارائه می‌کند.

وی با یادآوری پذیرش کنوانسیون حقوق کودک در ایران تصریح کرد: براساس قوانین ما، کنوانسیون پذیرفته شده در حکم قانون داخلی بوده و باید توسط دستگاه‌ها به موعد اجرا گذاشته شود و صداوسیما نیز مکلف به تبلیغ و ترویج حقوق کودک است، اما این نهاد در این حوزه فعالیتی نکرده و به ما هم پاسخی نداده است، زیرا صداوسیما زیرمجموعه دولت نبوده و خود را موظف به پاسخگویی به دولت نمی‌داند و متاسفانه موضعی غیرمسئولانه در این حوزه دارد.

وزارت بهداشت به وعده‌های خود عمل نکرد

این فعال حوزه کودکان با اشاره به جلسه‌ای که وزارت بهداشت با اعضای شورای حمایت اجتماعی از کودکان کار و خیابان داشت، اظهار کرد: ما در آیین‌نامه این شورا برای وزارت بهداشت وظایفی را تعریف کردیم که ایجاد بیمارستان برای کودکان کار و خیابان و صدور کارت بهداشت برای دریافت خدمات درمان به کودکان فاقد برگه هویت از آن جمله است.

وی ادامه داد: نماینده وزارت بهداشت در این جلسه طرح‌هایی را عنوان کرد که بسیار پیشرو بود و اعلام کرد که وزارت بهداشت در نظر دارد؛ این اقدامات را انجام دهد. طرح‌های مذکور به قدری پیشرفته بود که طرح‌های ما در مقابل آن کودکانه جلوه می‌کرد. در این جلسه اعلام شد که وزارت بهداشت قصد دارد؛ طی چند ماه آینده این اقدامات را انجام دهد، لذا نماینده وزارت بهداشت آیین‌نامه ما را امضا نکرد؛ در حالی که پس از گذشت هشت ماه از این جلسه هنوز هیچ کاری در حوزه کودکان کار و خیابان انجام نشده است.

صدور برگ هویت برای کودکان امنیتی نیست

لطفی در خصوص عدم همکاری وزارت کشور برای امضای آیین‌نامه مذکور بیان کرد: در این آیین‌نامه از وزارت کشور خواسته شده بود که برای مهاجران فاقد برگه هویت اوراق هویت و برای کودکان دارای مادر ایرانی شناسنامه ایرانی صادر کند. وزارت کشور نیز طی نامه‌ای این اقدام را امنیتی خواند و عنوان کرد که صدور برگه هویت برای تعداد زیادی افراد فاقد اوراق هویت امنیت جامعه را به خطر می‌اندازد و در نهایت بندهای مورد نظر ما را رد کرد و نماینده این نهاد نیز با ما گفت‌وگو نکرد.

این حقوق‌دان اضافه کرد: اگر نماینده این وزارتخانه پای گفت‌وگو می‌آمد ما این نکته را متذکر می‌شدیم که افراد فاقد برگه هویت که هیچ ردی از آنان وجود ندارد؛ امنیت کشور را بیشتر به مخاطره می‌اندازد.

وی با تاکید بر اینکه نباید به آسیب‌های اجتماعی نگاهی امنیتی داشت، اظهار کرد: دادن برگه هویت به کودکان برای درس خواندن پدیده‌ای امنیتی نیست و صدور برگه هویت شناسایی افراد را ممکن می‌سازد.

نماینده سمن‌ها در خصوص عدم همکاری صداوسیما نیز اظهار کرد: ضروری است؛ این نهاد مسئولیت خود را پذیرفته و طبق کنوانسیون حقوق کودک که در حکم قانون داخلی است به تکالیف خود عمل کند، اما راهکار دیگری نیز وجود دارد و آن این است که مسئولیت صداوسیما را از آیین‌نامه حمایت اجتماعی از کودکان کار و خیابان حذف کنیم، زیرا این نهاد به نامه ما هیچ پاسخی نداد. هرچند که این نهاد فارغ از آیین‌نامه، وظایفی در حوزه حمایت از حقوق کودکان برعهده دارد.

ضرورت رایزنی وزیر رفاه با وزرای بهداشت و کشور

لطفی با تاکید بر اینکه ضروری است؛ وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی در هیات دولت با وزرای کشور و بهداشت رایزنی کرده و از آنها بخواهد توجه بیشتری به این حوزه داشته باشند، گفت: نماینده وزارت بهداشت باید واقع‌بینانه‌تر عمل کند و پیشنهاد ما آن است که این وزارتخانه به بخشی از اقداماتی که مربوط به کودکان کار و خیابان است توجه کند.

وی خاطرنشان کرد: اگر سه دستگاه مذکور آیین‌نامه حمایت اجتماعی از کودکان کار و خیابان را امضا می‌کردند؛ این آیین‌نامه به هیات دولت رفته و با تصویب در آنجا به نهادهای متولی ابلاغ می‌شد، اما عدم امضای این سه دستگاه باعث مسکوت ماندن و بلاتکلیفی این آیین‌نامه شده است.

این فعال حوزه کودکان با بیان اینکه کودکان کار در شرایط خاصی هستند و در همین لحظه دچار آسیب و در معرض آسیب‌ هستنند و نیاز به کمک دارند؛ تصریح کرد: نگاه امنیتی به آسیب‌های اجتماعی، اجرای طرح‌های امنیتی و پلیسی را به دنبال دارد، اما نگاه اجتماعی هویت اجتماعی می‌بخشد. اگر کودک  به مدرسه نرود؛ ناگزیر به کار کردن است و این موضوع علاوه بر آنکه آسیب به کودک را در پی دارد زمینه جذب وی به گروه‌های خلافکار یا گروه‌هایی که امنیت کشور را به خطر می‌اندازند را فراهم می‌کند.

منبع: ایلنا 

مرداد
۱۱
۱۳۹۵
هفده مرکز نگهداری از کودکان خیابانی ساخته می‌شود
مرداد ۱۱ ۱۳۹۵
این سو و آن سو خبر
۰
, ,
gol_foroshan_10_01_4_2
image_pdfimage_print

وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از آغاز به کار ساخت ۱۷ مرکز نگهداری کودکان خیابانی با همکاری شهرداری تهران خبر داد.

علی ربیعی در حاشیه مراسم افتتاح ۵۱۶ واحد مسکونی برای خانواده‌های دارای بیش از ۲ عضو معلول به بالا در جمع خبرنگاران گفت: در سیاست رسیدگی به اقشار پایین اجتماعی؛ معلولان گروه هدف جدی هستند که به علت ناتوانی‌های متعدد نمی‌توانند از فرصت‌های برابر زندگی استفاده کنند.

ربیعی ایجاد ۱۷ مرکز نگهداری کودکان خیابان با همکاری شهرداری تهران را از مصوبات شورای اجتماعی خواند و اضافه کرد: کار راه‌اندازی هفت مرکز در هفته دولت آغاز خواهد شد و در این مراکز مهارت‌های زندگی و آموزشی ارائه خواهد شد.

این مقام مسئول اضافه کرد: تلاش می‌کنیم در استان هایی که کودکان خیابانی داریم و مورد سوءاستفاده قرار می‌گیرند؛ این مراکز را ایجاد کنیم، زیرا مسئله مقابله با سوءاستفاده از کودکان بسیار مهم بوده و در جلسه شورای اجتماعی نیز به آن تاکید شد.

وی اضافه کرد: با دستور رئیس جمهور بر جمع‌آوری معتادان متجاهر تاکید شد و مسئولیت مراکز ماده ۱۶ نیز بر عهده بهزیستی قرار گرفت.

ربیعی اظهار امیدواری کرد: منشاء بکارگیری کودکان و کودک‌آزاری که بعضاً ریشه در اقتصاد دارد؛ جدی گرفته شود.

منبع: ایلنا

خرداد
۲۴
۱۳۹۵
فال که نه، یک تکه از زندگی‌اش را می‌فروشد
خرداد ۲۴ ۱۳۹۵
خشونت خانگی و اجتماع
۰
, , , , , ,
a
image_pdfimage_print

ماهرخ غلامحسین‌پور

«هروقت می‌خواهم از امیرآباد بپیچم به سمت گیشا، سر چهارراه که می‌رسم دعادعا می‌کنم چراغ راهنمایی سبز باشد و ذهنم را درگیر نگاه دخترک گل‌فروش و فال‌فروش نکند. به‌خصوص وقتی بچه‌هایم نشسته باشند پشت سرم گازش را می‌گیرم که بگذرم و هیچ نبینم و هیچ نبینند. بیش‌‌تر از آن‌که از نگاه دخترک گل‌فروش شرمم بشود، از نگاه پرسش‌گر دخترم خجالت زده‌ام که هیچ نمی‌گوید اما جوری نگاهم می‌کند که تا اعماق استخوانم می‌سوزد، انگار که بگوید تو هم جزئی از این سیستم بوده‌ای، وقتی پشت کرسی نمایندگی مجلست نشسته بودی و من را می‌فرستادی مدرسه روشن‌گر و دولا پهنا پول شهریه مدرسه‌ام را می‌دادی، هیچ به فکر روزگار این بچه‌ها هم بودی؟»

این‌ها واگویه‌های شب گذشته دوستی است که دو دوره نماینده مجلس شورای اسلامی بوده و این روزها از نقد خودش گریز ندارد. اما آن‌چه مسلم است، پذیرش این حقیقت تلخ است که نخستین قدم خشونتی به نام «کار کودکان» را والدین کودک برمی‌دارند. والدینی که به علت فقر، تامین هزینه مواد مخدر، بیماری، ناکامی، زیاده‌خواهی و یا هر عامل نادلخوش دیگر، کودک‌شان را بی‌رحمانه به پل شکننده‌ای تبدیل می‌کنند تا به مقاصد مالی خودشان برسند.

از سال ۱۹۹۹ که کنوانسیون منع و اقدام فوری علیه کار کودکان در سازمان ملل متحد تصویب شده  تا امروز، بیش از هفده سال می‌گذرد اما چرخه کار کودکان در تمام این سال‌ها هرگز متوقف نشده و آن‌چه دردناک‌ترین بخش ماجراست، نقش والدین در تداوم این چرخه دهشت‌بار است. والدینی که کودک‌شان را می‌فروشند، اجاره می‌دهند یا وادار به کارهای سختی می‌کنند که آن‌ها را از ادامه تحصیل و زندگی عادی بازدارند.

طبق آمار ارائه شده توسط مرکز آمار ایران که در سال ۸۵ ارائه شد ۱ میلیون و ۷۰۰ هزار کودک در ایران به صورت مستقیم درگیر کار هستند و بررسی‌ها نشان می‌دهد هرکدام از این کودکان ماهیانه ۸۰ تا ۱۰۰ هزارتومان درآمد دارند.

پدیده کار کودکان منحصر به کشور ایران نیست. سازمان جهانی کار از وجود سالانه ۲۵۰ میلیون کودک پنج تا چهارده ساله‌ایی خبر می‌دهد که بی آن‌که دوران کودکی را به عافیت بگذرانند، از کودکی کردن محرومند، ۱۲۰ هزار نفرشان کار می کنند و از این ۱۲۰ هزار نفر، بیش از ۶۰ درصدشان در آسیا زندگی می‌کنند.

در ایران و در طول چند سال اخیر از آمار کودکان بی‌سرپرست کاسته شده و به آمار کودکان بدسرپرست افزوده شده است. آن‌گونه که عبدالرحیم تاج‌الدین، مدیر کل دفتر توانمندسازی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی سال گذشته به ایسنا گفته، حدود هشتاد درصد کودکانی که اکنون در بهزیستی نگهداری می‌شوند، کودکان دارای پدر و مادری هستند که به علت بدسرپرستی، به بهزیستی سپرده شده‌اند. کودکانی که خرید و فروش و اجاره داده می‌شوند، به کارهای سخت گمارده شده یا تحت خشونت‌های شدید خانگی هستند و از طریق اطلاعات مردمی به بهزیستی گزارش می‌شوند.

c

مهم‌ترین عامل افزایش آمار کودکان کار و خیابان، پدیده غم‌انگیز فقر است. خانواده که باید مهمترین مامن و جایگاه امنیت کودکان باشد، این بار قادر به ایفای نقش حمایت‌گرش نیست و تبدیل به عامل خشونت می‌شود. چهاردیواری امن خانه نه تنها قادر نیست  کودک را در پناهش بگیرد و به نیازهایش توجه کند، بل‌که به کودک به عنوان عاملی برای ایجاد درآمد نگاه می‌کند.

بر اساس آن‌چه که ابراهیم غفاری، معاون اجتماعی سازمان بهزیستی به ایسنا گفته، بیش از ۶۱ درصد کودکان کار در خیابان‌های کشور، ایرانی و ۳۸ درصدشان افغانند و ۷۶.۸ درصدشان با خانواده زندگی می‌کنند. به عبارت بهتر آن‌ها از سر اجبار و فقر و با تشویق و خشونت والدین، از تحصیل و کودکی محرومند و کار می‌کنند.

از این کودکان ۲۱ درصدشان رابطه جنسی را تجربه کرده‌اند، میانگین سنی تجربه جنسی برای دختران، دوازده و نیم سال و پسران سیزده سال و نیم است و به قول علم‌ناز حسن‌زاده روانشناس و کارشناس امور خانواده، آن‌چه که آن‌ها را در خیابان‌ها ماندگار می‌کند عادت کردن به نقش قربانی و اعتیاد به مهرورزی روزانه مردم است.

به گفته این روانشناس «آن‌ها غالب درگیر بحران هویتند. یا افسرده و فرورفته در خودند یا پرخاشگری می‌کنند و قابل کنترل نیستند. آن‌ها به علت برخوردهای تحقیرآمیزی که در خیابان‌ها به طور مداوم با آن سروکار داشته‌اند، به شدت آسیب دیده و نیازمند روان‌درمانی و انجام تست‌های روانشناسی هستند.»

علم‌ناز حسن‌زاده به تحقیقی اشاره می‌کند که در سال ۱۳۶۶ در خصوص کودکان بزه‌کار در زندان اطفال انجام داده است: «غالب کودکان بزه‌کاری که به نوعی مورد تحقیق من بودند، یک دوره در خیابان کار کرده بودند. با وجود محیط خانوادگی به شدت آشفته، فقر شدید مالی، دیرآموزی و فقر ذهنی، صدمات و لطمات جبران‌ناپذیری دیده بودند و برخی از آنان که مواد مخدر خرید و فروش می‌کردند، تجربه آزار جنسی و تجاوز داشتند و می‌توانم به جرات بگویم اولین آزاررسان‌های این افراد، والدین‌شان بودند.»

اما آیا قانون حمایت از خانواده در ارتباط با کودکان بدسرپرست هیچ تمهیدی نیاندیشیده است؟

موسی برزین خلیفه‌لو، وکیل و پژوهش‌گر، در مورد مواد قانونی حمایت‌گری که والدین ناشایست را مورد هدف قرار می‌دهد، به خانه امن می‌گوید: « در قانون جدید حمایت از خانواده، اگر والدین، شایستگی حضانت کودک را نداشته باشند، مثلا به شکل زیان‌آوری به الکل و مواد مخدر اعتیاد داشته یا به فساد اخلاقی شهره باشند، طفل را ضرب و جرح کنند یا از او در مسیر مشاغل ضد اخلاقی مثل تکدی‌گری سوء‌استفاده کنند یا به بیماری روانی مبتلا باشند، این وظیفه به جد پدری واگذار می‌شود. اما در صورتی که جد پدری در قید حیات نباشد یا به دلایلی، صالح به نگهداری کودک نباشد، تعیین سرپرست به عهده دادگاه خواهد بود. در این صورت محکمه قضایی الزامی به سپردن کودک به اقوام و نزدیکانش ندارد.»

در این مورد نظر حامد فرمند، فعال حقوق کودکان را جویا شده‌ام. او در ابتدای گفتگو تاکید می‌کند فقط زمانی می‌توانیم پدیده کودکان کار را واکاوی کنیم که فراموش نکنیم این معضل اجتماعی دقیقا از کجا ریشه گرفته و باور کنیم تا زمانی که ریشه‌های این نابسامانی نخشکد، کماکان شاهد وجود کودکان کار و خیابان خواهیم بود.

wاو می‌گوید: «از نتایج پژوهش‌های جسته‌وگریخته می‌توان فهمید که متاسفانه در این مورد هم مثل بسیاری از آسیب‌های اجتماعی دیگر، آمار دقیقی وجود ندارد، اما به خوبی می‌شود فهمید که پدیده کار کودکان به طور مستقیم و بی‌واسطه به مسئله فقر و شرایط اقتصادی مرتبط است.»

به گفته این کنش‌گر اجتماعی، «بی‌سوادی، فقر فرهنگی و اعتیاد ریشه اصلی این اتفاقند چرا که فشار اقتصادی، خانواده‌ها را وادار می‌کند تا وارد این چرخه بیمار شوند و البته این به جزء کودکانی است که هویت ندارند یا  کودکان افغانستانی ساکن ایران که شرایط قانونی و اجتماعی‌شان، وادارشان می‌کند که به ناچار به کار کردن روی بیاورند و از چرخه آموزش باز بمانند.»

فرمند بر این باور است که «قبل از سرزنش کردن خانواده باید ریشه‌یابی کرد. تا زمانی که راه‌حل‌های درازمدت و منطقی برای حل مشکلات مرتبط با فقر تدوین نشود، تا زمانی که چتر حمایت‌های عملی نهادهای مدنی و دولتی بر سر افرادی که دارای شرایط اقتصادی بدی هستند، قرار نگیرد، این پدیده عملا برچیده نخواهد شد و ما در واقع از میانه، وارد این چرخه معیوب می‌شویم و هیچ‌وقت هم قادر به متوقف کردنش نیستیم.»

از او در مورد عمده‌ترین مشکلات کودکان کار و خیابان می‌پرسم و او پاسخ می‌دهد که « کودکان کار قادر نیستند زندگی سالم و بدون فشارهای آسیب‌زننده را تجربه کنند، از آموزش باز می‌مانند و حمایت روانی و سلامت و بهداشت کافی نخواهند داشت. کودکان باربر یا کودکانی که در کوره‌پز‌خانه‌ها کار می‌کنند به طور مستقیم سلامت‌شان در مخاطره خواهد بود و آن‌هایی که فعالیت معمولی‌تری دارند هم با کمبود مواد غذایی از داشتن تغذیه سالم محرومند.»

به گفته این محقق «در بسیاری موارد، نابسامانی‌ها منجر به بیماری و حتی مرگ کودکان کار می‌شود و گزارش‌های منتشرشده نشان می‌دهد که میزان ابتلای آن‌ها به بیماری ایدز بیش‌تر از کودکان معمولی است.»

او به خروج کودکان کار از چرخه تحصیل اشاره می‌کند: «برخی از آن‌ها کارگران دوره‌ای هستند و هم‌زمان با کار ممکن است تحصیلات‌شان را ادامه دهند. اما بسیاری از آن‌ها از چرخه تحصیل خارج می‌شوند و همین مسئله هم می‌تواند چرخه معیوب کار کودک را تداوم ببخشد و آن‌ها را در مرحله فقر باقی نگه دارد.»

کودکان کار فرصت شکوفایی استعدادهای‌شان را نمی‌یابند. آن‌ها در معرض تحقیر و سرزنشند؛ با دیده ترحم نگریسته می‌شوند و آسیب‌های جدی رفتاری و روانی را تجربه می‌کنند.

به باور حامد فرمند «کاهش اعتماد به نفس، دست زدن به رفتارهای خشونت‌آمیز و حتی نابهنجار، برور رفتارهای پرخطری مثل استفاده از الکل، مواد مخدر و سکس پرخطر، بخشی از خطراتی است که کودک کار را تهدید می‌کند. او وارد مناسبت‌هایی می‌شود که هنوز هم به لحاظ ذهنی آماده آن‌ها نیست. طبعا نمی‌توان آسیب‌های روانی کاهنده این گروه را نادیده گرفت. آسیب‌های روانی سختی که می‌تواند منجر به منزوی شدن یا کاهش اعتماد‌به‌نفس آن‌ها شود.»