صفحه اصلی  »  خشونت خانگی و اجتماع  »  فراموش کردم، فراموشم...
بهمن
۱۱
فراموش کردم، فراموشم نکن
خشونت خانگی و اجتماع
۰
, ,
image_pdfimage_print

10738918056_47450825ae

مژگان میراشراقی – مددکار اجتماعی

«خاله بزرگ مادرم، سرگرمی فامیل  است. اسمش را گذاشته اند پسرخاله، یعنی بچه های فامیل می گویند شخصیتش، شبیه شخصیت عروسکی پسر خاله در کلاه قرمزی است. سرگرمی فامیل این است که دسته جمعی به خانه او رفته و یکی یکی از او بپرسند که چه کسی هستند. وقتی به قول خودشان او یادش نیاید و پرت و پلا جواب دهد، همگی کلی بخندند. بخش بسیار سرگرم کننده برای فامیل زمانی است که خاله شروع به صحبت با روح پدرش  می کند و داد می زند آره من اقدسم، اقدس دیگه الان می آم پیشت، بعد شروع می کند به کندن لباسش جلوی چشم همه و دوباره مثل پسرخاله با عصاش به همه اشاره می کنه که تو کی هستی؟ چی گفتی؟! دخترش به همه گفته تو رو به خدا دسته جمعی نیائید، دکتر گفته شلوغی براش خوب نیست اما خب، همگی کلی می خندیم.»

بیماری آلزایمر نوعی اختلال مغزی مزمن و پیشرونده است که با اثرات عمیق بر حافظه، هوش و توانایی مراقبت از خود همراه است. بیمار پاسخ سوالی را که چند لحظه قبل پرسیده است را فراموش می کند. بیمار وسایلش را گم می کند و نمی داند کجا گذاشته است. در خرید و پرداخت پول دچار مشکل می شود. کم کم مشکل مسیریابی پیدا می کند. در موارد شدیدتر حتی در تشخیص اتاق خواب، آشپزخانه، دستشویی و حمام در منزل خود هم دچار مشکل می شود. در بسیاری از موارد زمانی که بیماری شدت می یابد بیمار دچار افسردگی، توهم و هذیان می شود. مثلا فکر می کند که همسرش به او خیانت کرده و یا همسایه هایش قصد آسیب رساندن و توطئه علیه وی را دارند. به فرزندانش بدبین می شود و گاهی اوقات بیمار افرادی را که دیگر درقید حیات نیستند می بیند و شروع به صحبت با آنان می کند.

بیماری آلزایمر در کشورهای در حال توسعه نظیر ایران آمار بالاتری را در مقایسه با کشورهای توسعه یافته به خود اختصاص داده است. این در حالی است که به نقل از روابط عمومی سازمان بهزیستی تهران در این کشورها کمترین اطلاعات عمومی نسبت به این بیماری وجود دارد. بنا بر گزارش های موجود بیش از ۲۲۰ هزار بیمار آلزایمری در ایران وجود دارد که این آمار قابل تایید نیست. کارشناسان تعداد مبتلایان به آلزایمر را بین  ۴۵۰ تا ۵۵۰ هزار تن در ایران تخمین زده اند. چنانچه عضو هیئت مدیره انجمن آلزایمر ایران معتقد است، در هر ۱۲ دقیقه یک نفر در کشور به آلزایمر مبتلا می شود.

افزایش جمعیت مبتلا به آلزایمر یکی از مهمترین چالش ها در جامعه امروزی است. این بیماران بواسطه اختلالات شناختی و رفتاری، جهت برآورده ساختن نیازهای خود با مشکلات زیادی روبرو هستند و مراقبت کنندگان در خانواده بیشترین مسئولیت ها را برعهده دارند. مراقبت از فرد مبتلا به بیماری آلزایمر کاری چالش برانگیز است. در بسیاری از موارد با پیشرفت بیماری و افزایش شدت آن، مراقبت کنندگان از نظر جسمی، روحی و مالی تحت فشار قرار گرفته و در نتیجه آن در بسیاری از موارد بیماران و یا حتی خود مراقبین در معرض آزار و خشونت قرار می گیرند.

بر اساس آمار منتشره شده در ایالات متحده امریکا، در سال ۲۰۱۱ میلادی ۴۷ درصد از بیماران سالمند مبتلا به آلزایمر که در خانه تحت مراقبت قرار داشته اند، قربانی آزار و خشونت خانگی بوده اند. با این حال بسیاری از کارشناسان براین باورند که در بسیاری از موارد بدلیل نقصان توانایی شناختی شخص بیمار این دسته از خشونت های خانگی مسکوت مانده و ۹۶ درصد از آنها گزارش نمی شوند.

«ایمان فکر می کند که پدرخود مقصرابتلا به این بیماری است. ایمان معتقد است که پدرسالمندش همیشه آدم محافظه کاری بود و هیچ وقت دوست نداشت چیز جدیدی را امتحان کند یا یاد بگیرد، پس برای همین مبتلا به آلزایمر شده است. همسایه ها بعد از شنیدن صداهای عجیب وفریاد مرد سالخورده همسایه، با پلیس ۱۱۰ تماس گرفته اند. ماموران انتظامی بعد از شکستن درب؛ پدر ایمان را در حالی که برروی مدفوع خود نشسته بوده است یافتند. ایمان  به مدت یک هفته به او سرنزده بوده است.»

با توجه به اینکه غالبا” این بیماری در افراد بالای ۶۵ سال بروز می یابد؛ بیشتر افراد مبتلا را سالمندان تشکیل می دهند. چنانچه برطبق گزارش های منتشر شده سالمندان مبتلا به بیماری آلزایمر بعلت زوال عقل و اختلالات شناختی ناشی ازآن  بیشتر از دیگر سالمندان در معرض خشونت های خانگی قراردارند. در بسیاری از موارد آنان قربانیان آزارهای جسمی، روانی و سواستفاده های مالی در درون خانواده بوده اند و در اکثر موارد از طرف مراقبین مورد غفلت قرار گرفته اند.

روی دیگر بیماری آلزایمر، مشکلات شایان توجه مراقبت کنندگان از بیماران می باشد. یافته های پژوهش های انجام گرفته در این ارتباط نشان می دهد که اکثر مراقبین از کاهش توان جسمی و روحی خود شکایت کرده اند. یافته های  تحقیقی با عنوان ” بررسی مشکلات مراقبت کنندگان اصلی بیماران مبتلا به آلزایمر مراجعه کننده به انجمن آلزایمر ایران ” حاکی از آن است که میانگین سن مراقبت کنندگان ۵۸ سال و ۶۶ درصد از آنها زن بوده اند. میانگین مراقبت و حمایت ارائه شده ۸۴/۱۰ ساعت در روز بوده است. ۶۳ درصد از مراقبت کنندگان دارای اختلال خواب،۶۲ درصد خستگی و ۶۸ درصد بارمسئولیت شدید،۷۴ درصد مشکل در برقراری ارتباط با بیمار، ۶۵ درصد مشکل در برقراری ارتباط با سایر اعضا خانواده، ۶۰ درصد مشکل در انجام امورداخلی منزل، ۶۵ درصد مشکل در برقراری روابط اجتماعی، ۳/۵۵ درصد مشکل در اشتغال به تحصیل را در حد بالا بیان کرده اند. به علاوه آنکه هزینه های نگهداری و داوریی بیماران بار سنگینی بروی دوش بسیاری از مراقبین بوده است.

«رضا بعد از یک روز سخت کاری در کارخانه به خانه رسیده است. همسرش مشغول آماده کردن وسایل شام است که مادر رضا با دیدن او شروع می کند به جیغ کشیدن و می گوید “از این غذا نخور این زن که معلوم نیست کیست توی این غذا سم ریخته است”. زهره همسررضا با شنیدن این جملات از زبان مادرشوهر از عصبانیت انگشتانش را می گزد. مادر رضا، روبروی تلویزیون نشسته است. توجه پیرزن به دنبال دیدن بازیگر مجروح فیلم است که درخواست لیوان آبی می کند، پیرزن از جای بلند می شود. پارچ آبی می آورد و بروی تلویزیون می ریزد. رضا عصبانی می شود و احساس درماندگی می کند. تهیه ویا تعمیر تلویزیون برایش بسیار گران تمام خواهد شد و حقوقش کفاف آن را نمی دهد.

رضا: مادر چرا این کار را کردی؟

مادر مبتلا به آلزایمر: آخه اون آقا آب خواست و من هم بهش دادم..»

با پیشرفت بیماری در بسیاری از موارد رفتارهای زیردر فرد بیمار دیده می شود و گاهی شدت می یابد. چنانچه فرد مراقب  وحتی سایر اعضا خانواده را در معرض آسیب  وآزار قرار می دهد.

–        قدم زدن های تند

–        تکرار یک سری از کلمات ویا حروف، مِن مِن کردن های مکرر

–        تیک های عصبی، ناسزاگویی، حرف های رکیک زدن و یا تکرار کلمات جنسی

–        توهمات دیداری و شنیداری

–        کوبیدن مکرر بروی میز یا درب و یا کوبیدن سر بر دیوار

–        شکاک شدن  درمورد فرد یا افرادی، رفتارهای پارانوئیدی و حالت های اضطرابی

–        گازگرفتن، فشار دادن ناخن ها بربدن فرد مراقب و یا نیشگون گرفتن

–        دمدمی مزاج شدن، گریه مداوم و یا طغیان های عاطفی

در سال های اخیر مبحث مراقبت از مراقبین در میان بسیاری از حرفه های کمک کننده و مراکز توانبخشی مورد توجه بیشتری قرار گرفته است. با افزایش سن مراقبین و شدت بیماری بیمار مبتلا به آلزایمر، میزان مشکلات مراقبین نیز افزایش می یابد و زنان مراقب با وجود نقش های اجتماعی محول به عنوان مادر، عروس و دختر بیشتر از مردان مراقب در معرض خستگی و احساس بار مسئولیت هستند. این مسئله علاوه برآنکه بسیاری از مراقبین را در معرض افسردگی، خستگی مفرط، اضطراب، احساس گناه و یا خشونت فیزیکی از جانب بیمار قرار می دهد، باعث کاهش و نقصان در امر مراقبت از بیمار شده و زمینه ساز بروز مسائلی چون نادیده گرفتن بیمار، غفلت و یا حتی آزار جسمی و کلامی در امر مراقبت می گردد.

با وجود آنکه انجمن آلزایمر ایران در کنار سازمان بهزیستی کشور با رسالت ارتقاء کیفیت زندگی افراد مبتلا به آلزایمر و خانواده های آنان، همچنین ارتقاء میزان آگاهی و دانش عمومی نسبت به این بیماری به ویژه اصول پیشگیری و تشخیص زودهنگام مشغول به فعالیت می باشد، اما کمبود منابع و خدمات اجتماعی مناسب در کنار ناآگاهی عمومی نسبت به این بیماری بسیاری از خانواده های درگیر با این بیماری را  در معرض بسیاری از مسائل و مشکلات عدیده ازجمله خشونت خانگی  قرار داده است.

تاکید بر توجه به مسائل بیماران مبتلا به آلزایمر و افزایش آگاهی عمومی در ارتباط با این بیماری با توجه به افزایش جمعیت سالمندان در سال های آینده امری ضروری به حساب می آید.

 منابع :

–        http://goo.gl/kNdB1t

–        http://goo.gl/tguqKe

–        http://goo.gl/BHpEXE

–        http://goo.gl/F3qx2S

–        زهری ،سیما ، خاتونی، سکینه، عابد سعیدی، ژیلا، مجد، حمید، یغمایی، فریده، بررسی مشکلات مراقبت کنندگان اصلی بیماران مبتلا به آلزایمر مراجعه کننده به انجمن آلزایمر ایران.

–   انجمن آلزایمرایران،برگرفته از آرشیو درد و دل های مراقبت کنندگان

http://www.iranalz.ir/Activity.aspx?ActID=13

 



Leave a reply

Your email address will not be published.

مشاوره حقوقی رایگان برای قربانیان خشونت خانگی

روزهای شنبه تا چهارشنبه، از ساعت ۶ عصر تا ۱۰ شب مشاوران خانه امن پاسخگوی شما هستند.

مشاوره حقوقی رایـــگان

شماره تماس: ۸۵۳۱۲۶۰۰-۰۲۱