صفحه اصلی  »  کارگاه های آموزشی  »  استخوان ماهی تکنیک ک...
خرداد
۲۱
استخوان ماهی تکنیک کارگاه آزاد هرات
کارگاه های آموزشی
۱

image_pdfimage_print

 نوشته: فیروزه فروزانفر

 قرار بود کارگاهی با عنوان موانع مشارکت زنان در هرات برگزار کنیم . ۲۴ دختر و پسر جوان در این کارگاه شرکت کردند .

روز اول کارگاه هرات:

در اولین بخش عملی کارگاه تصمیم  گرفتم از روش استخوان ماهی به عنوان تکنیکی برای حل مسئله استفاده کنم . ۴ گروه هفت نفره شکل گرفت . قرار شد هر گروه یک تیغه اصلی استخوان ماهی را روی کاغذ های بزرگ رسم کنند و برروی هر تیغه  ۴ تیغه فرعی بکشد. هر گروه ۴۵ دقیقه وقت داشت تا مشکل اصلی مورد نظر گروه را روی محور اصلی ، و ۴ علتی که در گروه به بحث گذاشته می شود راروی هر تیغه فرعی بنویسد . در آن کار گروه قرار گذاشتیم گروه قزل آلا فقط دلایل سیاسی ، گروه ماهی آزاد دلایل اقتصادی ، گروه شیر ماهی به دلایل فرهنگی و گروه دیگر فقط به دلایل فنی  بپردازد.

با این روش در مدت کوتاهی می توان به نتایج بیشتری دست یافت و در زمان صرفه جویی شده و مشارکت بیشتری از شرکت کنندگان را جذب کرد .این روش به ریشه یابی مشکل می پردازد و با دقت نظر بیشتری یک پدیده را بررسی می کند.

هر گروه بعد از جمع بندی نتایج بدست آورده خود را با گروه در میان می گذارند و در ۴۵ دقیقه بعدی روی هر تیغه فرعی ۴ تیغ فرعی و تیغه های فرعی تر در نظر گرفته و با یکدیگر گفتگو کرده و نتایج را مجددا در گروه بیان می کنند.   روش تیغ ماهی ذهن ما را سازمان یافته می کند تا به نتایج توجه بیشتری کنیم. روش های ترسیم هر تیغ ماهی به گروه فرصت می دهد خلاقیت بیشتری از خود نشان دهند. این روش ها متکی بر بر بارش فکری است و تسهیل گر هر چه بتواند مشارکت بیشتری جذب کند می تواند در شناسایی مشکل فعال تر گروه را هدایت کند .

فراموش نکنیم تسهیل گر خوب فردی است که بتواند افزایش مهارت در ارتباط و هم‌افزایی بیشتر شرکت کنندگان را بخوبی ایجاد کند و البته هدایت جهت گفتگو، همسو کردن انرژی همه اعضا و  حفظ نظم را فراموش نکند . بنابراین دانستن روش هایی که آموزش می دهیم تنها در صورتی موفقیت آمیز است که تسهیل گر بتواند گروه را بخوبی جمع کرده و تقسیم و هدایت نماید بدون آنکه خود را به رخ گروه کشیده و مرتب درباره اطلاعاتش سخنرانی کند .

روز دوم کارگاه هرات :

روز دوم کاغذهای بزرگ و ماژیک های رنگارنگ را میان ۴ گروه تقسیم کردیم . روز دوم ترکیب هر گروه تغییر کرد . از آنها خواستم روی نصف کاغذ که اندازه اش ۱۰۰ در ۷۰ بود یک درخت نقاشی کنند که ریشه ها و شاخه هایش مشخص باشد . روی تنه درخت مجددا مشکل را یاد داشت کنند . اما ۴۵ دقیقه فقط بر روی ریشه ها دلایل مشکل را بنویسند و روی شاخه ها تاثیرات و پیامدهای این پدیده را ارزیابی کنند.

آنها شروع به کار کردند. من مرتب بین ۴ گروه می چرخیدم و از آنها می خواستم در مرحله پیامدها همواره به علت و دلایل توجه داشته باشند. صبح روز دوم گروه مشغول درخت مشکل بود. نتایج و مشارکت و فعالیت باور نکردنی بود .

پس از ناهار به آنها گفتم که باید سراغ ترسیم درخت هدف برویم. مجددا ۴ گروه با ترکیب جدید تشکیل شد.  در نیمه دیگر درخت مشکل درخت جدیدی کشیدند.  قرار شد تنه این درخت را هدفی بنویسند که در کار جمعی و بارش فکری فکر می کنند که برای حل مشکل اصلی است. و در ریشه ها فعالیت هایی را بنویسند که برای هر مشکلی می تواند مفید باشد. ریشه ها را اختصاص به فعالیت ها بدهند. کارهایی که می خواهند انجام دهند. و بعد به سراغ شاخه ها بروند و دستاوردهای فعالیت های خود را بنویسند . همان دستاوردهایی که فعالیت های انها ایجاد می کند .

گروه شروع به کار کرد . من به عنوان تسهیل گر مرتب به آنها می گفتم که باید هدف در تنه درخت مشخص و معین و قابل اندازه گیری باشد .  در ارتباط با چشم انداز آنها باشد و  قابل ارزیابی باشد .  درخت هدف در کنار درخت مشکل در آخر روز دوم میتواند به گروه نشان دهد که چگونه می توان برای ادامه فعالیت ها برنامه ریزی کرد. این تکنیک کاربردی که به زبان ساده نوشته می شود علت و علت ها و راه حلها را به گروه نشان می دهد و می تواند در زمان کوتاهی یک گروه ۲۴ نفره را به نتایجی برساند که ۲ روز پیش از آن هیچ پیش داوری نداشتند . درباره روز سوم چنین کارگاه های وقتی بحث میکنیم که بیشتر درباره تکنیک ها بدانیم.



Leave a reply

Your email address will not be published.

مشاوره حقوقی رایگان برای قربانیان خشونت خانگی

روزهای شنبه تا چهارشنبه، از ساعت ۶ عصر تا ۱۰ شب مشاوران خانه امن پاسخگوی شما هستند.

مشاوره حقوقی رایـــگان

شماره تماس: ۸۵۳۱۲۶۰۰-۰۲۱