صفحه اصلی  »  خشونت خانگی و حقوق  »  چه مجرميني از سرپرست...
خرداد
۱۵
چه مجرمینی از سرپرستی کودک محرومند؟
خشونت خانگی و حقوق
۲
image_pdfimage_print

 img_2008424112423

 محکومیت جزایی موثر یعنی چه؟ چه ربطی به گواهی عدم سوء پیشینه‌ کیفری دارد؟ اصلا چرا باید سابقه‌اش اینقدر در آتیه‌اش تاثیر گذار باشد؟

چند سال از زندگیشان می گذرد، خیلی دوست دارند پدر و مادر شوند، خیلی دوست دارند کسی «مامان»، «بابا» صدایشان کند، زندگی شان دارد از هم می پاشد، دیگر زمان پدر شدن رسیده، وقت مادر شدن سالهاست که گذشته.

شوهر دوست دارد وقتی وارد خانه می شود کودکی دوان دوان به سویش آمده، آغوش بر او بگشاید و کودک نازنینش را محکم در آغوش کشد. دیگر زمان آن رسیده که زن نام زیبای مادر اختیار کند، دلش می‌خواهد موی های دخترش را ببافد، لباس پسرش را با عشق مرتب کند و با بوسه‌ای عمیق راهی مدرسه‌اش کند و …

خیلی دارد دیر می‌شود، امروز مرد که از خانه بیرون می‌رفت موی سپید سرش را دید و آهی کشید و گفت: «عزیزم دارو و درمان ها بی نتیجه است آمده باش وقتی برگشتم با هم برویم بهزیستی…»

وقتی کارمند بهزیستی برگه مدارک لازم را به دست شان می دهد نمی دانند یک مدرک را می توانند بگیرند یا نه؛ «گواهی برگ عدم سوء پیشینه کیفری زوجین» اما چرا باید هراسان باشند، سالهاست که توبه کرده، سابقا جرمی مرتکب شده اما مجازاتش را کشیده است.

به اینجای قصه که می رسی غصه ات می گیرد، زوجی بی فرزند یعنی درختی بی ثمر، خانه ای بی کودک یعنی باغی بی نشاط، چرا به خاطر یک جرم کوچک، یک اشتباه قدیمی تا آخر عمر از «بابا» شنیدن محروم باشد؟ اصلا همسرش چه گناهی کرده؟ چرا او نباید به آرزوی دیرینه اش برسد؟ چقدر بی رحمند آنها که این قوانین را وضع کرده اند!

ماده ۱ قانون حمایت از کودکان بی سرپرست می گوید؛ «هر زن و شوهر مقیم ایران می توانند با توافق یکدیگر، طفلی را با تصویب دادگاه و طبق مقررات این قانون سرپرستی نماید» این تک ماده را که می نگری نگران می شوی، «هر» در اول این ماده نگران کننده است یعنی هر زن و شوهری می توانند؟ نگرانی زیاد نمی پاید چرا که ۸ شرط ذکر شده در ماده ۳ برای طفل بی سرپرست، سرپرستانی (و نه والدینی!) موجه در نظر گرفته است.

یکی از این ۸ شرط این است که «هیچ یک از زوجین دارای محکومیت جزایی موثر به علت ارتکاب جرائم عمدی نباشند». محکومیت جزایی موثر یعنی چه؟ چه ربطی به گواهی عدم سوء پیشینه ی کیفری دارد؟ اصلا چرا باید سابقه اش اینقدر در آتیه اش تاثیر گذار باشد؟ مجازاتش را که چشیده، زندانش را که کشیده، الآن هم که مثل بقیه سر در لاک خود فروبرده و به دنبال لقمه ای حلال زحمت می کشد، چرا باید علاوه بر محرومیت از حقوق اجتماعی از پدر شدن اعتباری محروم شود؟ اسلام که تا بدین حد یتیم نوازی را تکریم کرده، پس چرا نمی گذاریم یتیمی صاحب پدر و مادر شود ولو اینکه اعتباری باشند نه واقعی؟

حتما شما هم سریال خدا حافظ بچه را دیده اید و دلتان سوخته، که چرا یک سارق حق ندارد سرپرست طفلی شود؟ که مگر همسرش چه گناهی کرده؟ حتما شما هم دوست داشتید بتوانند بچه را به سرقت برده و نزد خویش بزرگ کنند. اما باید از جعبه جادویی فاصله گرفت و به دامان جامعه بازگشت، دیگر داستان ساخته ذهن یک شخص نیست، واقعیت است، جان انسانی و آینده انسانی در میان است، آیا می توان طفل را به کسی سپرد که قبلا سارق بوده؟ آیا تضمینی هست که سارق سابق، دوباره سرقت نکند؟ آیا تضمینی هست که از این طفل سارقی حرفه ای نسازد؟ آیا قادر است محیطی بسازد که کودک رشد یابد و تعالی پیدا کند؟ آیا این شخص صلاحیت سرپرستی این کودک را دارد؟

ابتدا باید یک موضوع روشن شود، محکومیت جزایی موثر چیست؟ بگذارید قانونی که در این باب به تصویب رسیده را بیان کنم.

قانون تعریف محکومیت‌های مؤثر در قوانین جزایی

‌ماده واحده – مراد از محکومیت‌های مؤثر کیفری مذکور در قوانین جزایی مصوب مجلس شورای اسلامی عبارت است از:

‌الف – محکومیت به حد.

ب – محکومیت به قطع عضو.

ج – محکومیت لازم‌الاجرا به مجازات حبس از یک سال به بالا در جرائم عمدی.

د – محکومیت قطعی به جزای نقدی به مبلغ بیست میلیون ( ۰۰۰/۰۰۰ /۲۰ ) ریال یا بالاتر در جرائم عمدی ( اصلاحی سال ۸۲ )

ه – سابقه محکومیت لازم‌الاجرا دو بار یا بیشتر به علت جرم‌های عمدی مشابه با هر میزان مجازات.

‌جرم‌های سرقت، کلاهبرداری، اختلاس، ارتشاء، خیانت در امانت جزء جرم‌های مشابه محسوب می‌شوند.

‌قانون فوق مشتمل بر ماده واحده در جلسه روز یکشنبه بیست و ششم مهر ماه یک هزار و سیصد و شصت و شش مجلس شورای اسلامی تصویب و‌در تاریخ  ۵/۸/۱۳۶۶ به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

پس مرتکبین خرده ‌جرم‌ها سابقه‌شان پاک است مجرمی که به هیچ یک از بندهای فوق محکوم نشده مثلا به جزای نقدی کمتر از بیست میلیون تومان محکوم شده باشد، پس کسی که جرم کوچکی مرتکب شده از این حکم مستثنی است، اما سوال اینجاست که آیا لازم است مرتکب جرم سرقت هم از سرپرستی کودک  بی سرپرست محروم شود؟

با توجه به ماده فوق متوجه می شویم گواهی عدم سوء پیشینه برای هر کسی صادر می شود مگر اینکه محکومیت او مشمول یکی از بند های مواد فوق نباشد.

این هشتمین شرط که «هیچ یک از زوجین دارای محکومیت جزایی موثر به علت ارتکاب جرائم عمدی نباشند» برای حمایت از کودک است چرا که فرض کنید کسی که سابقا سرقت کرده است بخواهد کودکی به سرپرستی بگیرید، آیا این شخص صلاحیت نگهداری این کودک را دارد؟ چه رسد به اینکه صلاحیت تربیت این کودک را داشته باشد، تربیت کودکان امری بسیار خطیر است و باید در نظر داشت که اگر این شرط نبود از کودکان بی سرپرست سوء استفاده می شد یا اینکه مراد از سرپرستی کودکان بی سرپرست محقق نمی شد.

باز ممکن است این سوال مطرح شود که کسی که سابقا” سرقت کرده پیشینه محکومیت کیفری دارد و توبه کرده است چرا نباید کودکی را به سرپرستی برگزیند؟ نکته اینجاست که احراز توبه مجرم با توجه به وضع موجود ممکن نیست چرا که از طرفی نمی توان کسی را تحت نظر قرار داد و در پی حقیقی بودن توبه او به تحقیق پرداخت و از طرف دیگر با خوش بینی بی پایه و اساس نمی توان کودکی را به عنوان فرزند خوانده به کسی که سابقا سارق بوده و ادعا دارد توبه کرده سپرد.

در هر حال این بحث را از دو نظر می توان بیان کرد از نگاه ایده آل گرایانه، اینکه کودک بی سرپرست صاحب سرپرست شود و تحت سرپرستی فردی که توانایی سرپرستی دارد در آید مطلوب است اما با نگاه واقع گرایانه اگر بنگریم به دلیل خطر های احتمالی که در آینده متوجه این کودک است و نیز به دلیل حمایت از کودک بی سرپرست باید در این مورد احتیاط کرد.

منبع: http://goo.gl/kDD1n



  1. Ray Ban said on خرداد ۲۲, ۱۳۹۲

    I loved your post.Thanks Again. Really Great.

Leave a reply

Your email address will not be published.

مشاوره حقوقی رایگان برای قربانیان خشونت خانگی

روزهای شنبه تا چهارشنبه، از ساعت ۶ عصر تا ۱۰ شب مشاوران خانه امن پاسخگوی شما هستند.

مشاوره حقوقی رایـــگان

شماره تماس: ۸۵۳۱۲۶۰۰-۰۲۱