صفحه اصلی  »  خشونت خانگی و اجتماع  »  روز جهانی مهاجرت، اق...
آذر
۲۷
۱۳۹۳
روز جهانی مهاجرت، اقدام جهانی برای حمایت از حقوق مهاجران
آذر ۲۷ ۱۳۹۳
خشونت خانگی و اجتماع
۰
, , , , ,
image_pdfimage_print

5598287771_60debb0ac0_z

عکس: Thiophene_Guy

فیروزه فروزانفر- روزنامه نگار

مهاجرت آسان نیست. به خصوص برای کسانی که در اثر جنگ و نا امنی و یا دلایلی مانند آن مجبور می شوند هر آنچه در آب و خاک خود داشته و به آن دل بسته اند  بگذارند و به کشور و دیاری سفر کنند که از آن هیچ چیزی نمی دانند. زنان، کودکان، سالمندان و معلولان بیشترین فشار و حتی خشونت ناشی از مهاجرت، کمپ های مهاجران و سرگردانی و مشکلات ناشی از آن را تحمل می کنند. مهاجرت اگر چه یک حق برای هر انسانی است ولی حقی است که گاه این افراد  در پروسه آن حقوقی را از دست می دهند و یا حقوقی را زیر پا می گذارند که فرد مهاجر را با پیامدها و آسیب های روحی و روانی ناشی از مهاجرت روبرو می کند.

سازمان ملل متحدد ۱۸ دسامبر را روز جهانی مهاجرت نام گذاری کرده است. این نام گذاری با هدف عمل مشترک کشورهای عضو و گسترش فعالیت پیرامون به رسمیت شناختن حقوق و بهبود وضعیت مهاجران صورت گرفته است. افرادی که به دلایل مختلفی چون جنگ، فقر، ترس، نداشتن امنیت و آزادی، کار، گرسنگی، خشکسالی و قحطی و ناامیدی از بهبود زندگی  و یا ادامه تحصیل مایلند در کشور دیگری زندگی کنند.

اگرچه مهاجرت بشر برای مدت صدها هزار سال وجود داشته و دارد، اما«مهاجرت» در مفهوم مدرن به حرکت و کوچ افراد از یک کشورو ملیت به کشوری دیگر، که شهروند آنجا نیستند، گفته می شود. پناهندگی نوعی از مهاجرت محسوب می شود که قوانین و دلایل و سیاست گذاری های خاص خود را دارد و سازمان ملل به پناهندگان به شکل ویژه و جداگانه پرداخته است.(۱) 

طبق برآورد سازمان های مدافع حقوق بشر، سالانه بین ۶۰۰ هزار تا ۸۰۰ هزار انسان توسط قاچاقچیان از مرزها عبور داده شده و به فروش می رسند که ۸۰ درصد از این افراد دختران و زنان هستند. افرادی که به هر دلیل مهاجرت را برگزیده یا چاره ای جز آن ندارند. بسیاری از این افراد به کارهای سیاه و غیرقانونی واداشته می شوند، و مورد استثمار و بد رفتاری قرار می گیرند. یکی از مشکلات زنان مهاجر وابستگی آنها به مردان در این دوران است که طبق گزارش های مختلف این وابستگی روز به روز کمتر می شود ولی به هر حال زنان مهاجر بخصوص اگر باردار یا سرپرستی فرزند یا فرزندانی را به عهده داشته باشند با موقعیت و شرایط و احساسات متفاوتی روبرو می شوند که پرداختن به آن از سوی کشورهای مهاجر پذیر یا کشورهای که در خط سیر حرکت آنها به این کشورها هستند الزامی است .( ۲ )

ماریا زن ۲۳ ساله مهاجری است که از السالوادور خودش را به آمریکا رسانده است. ماریا دو دختر کوچک دارد که در کشورش زندگی می کنند و هر ماه برای آنها پول می فرستد. ماریا می گوید قبل از مهاجرت او به خوبی می دانست امکان کشته شدن در مسیر رسیدن به آمریکا وجود دارد ولی امکان ماندن هم وجود نداشت. ماریا از ۱۰ صبح تا ۱۱ شب در یک رستوران کار می کند و همیشه از اینکه بیکار شود ترسیده است چرا که تنها نان آور خانواده است.

رعنا جوهر نیز مهاجر مراکشی است که در زمان بارداری بار سفر را بست و خودش را به ایتالیا رساند. او که قبل از ازدواج دانشجو بوده، بدون اطلاع خانواده و تنها با کمک یک دوست قدیمی از کشور می گریزد. ماریا به خانه امن می گوید: رابطه جنسیت و مهاجرت کنش و ساختاری متفاوت دارد که بدون در نظر گرفتن متغیر جنسیت این کنش قابل درک نیست و حتی روی آن نظریه پردازی نشده است. من در حالی مهاجرت را انتخاب کردم که مهاجرت بر من تحمیل شده بود . وی که سال ها در انجمن حرکت زنان برای حقوق برابر در مراکش فعالیت کرده معتقد است: برای زنانی که به تنهایی مهاجرت کرده‌اند، داشتن شغلی که به آنها موقعیت قانونی ببخشد، بسیار ضروری است تا بتوانند نقل مکان کنند. او بزرگترین مشکل خود را قوانین ایتالیا در رابطه با احوال شخصیه می داند که طبق آن  مهاجرین تحت پوشش قوانین ملی خود هستند مگر اینکه این قوانین در مغایرت آشکار با قوانین ایتالیا باشد. قوانین احوال شخصیه در مراکش که تحت نام «مدونه » تدوین شده مبتنی بر مکتب اسلام مالکی است، که با وجود برخی اصلاحات انجام شده در ۱۹۹۳، همچنان زنان را در موقعیت فرودست نگاه می‌‌دارد و من هنوز نتوانسته ام مطابق آن طلاق بگیرم. این فرودستی و بلاتکلیفی اظطراب عمیقی در من ایجاد کرده که هنوز احساس ثبات نمی کنم و اصولا زنان در مهاجرت بیشتر در خطراز هم گسیختگی عاطفی و فرهنگی  قرار دارند که با عوامل جنسیتی و روابط بین جنسیت ارتباط مستقیم دارد.

زنان نیمی از جمعیت ۲۱۴ میلیون مهاجر جهان را تشکیل می دهند. روزنامه لوموند نوشت: زنان علاوه بر مهاجرت در کنار خانواده بیش از پیش به مهاجرت بصورت شخصی و تنهایی علاقه نشان می دهند. مطالعات جامعه شناسی در مرکز ملی مطالعات راهبردی فرانسه نشان می دهد شمار زنانی که با هدف اثبات خود و رسیدن به موقعیت اجتماعی و اقتصادی بهتر اقدام به مهاجرت می کنند رو به افزایش است. حضور زنان مهاجر در اروپا (پنجاه و دو و سه دهم درصد) بیش از سایر کشورهای جهان است. پس از آن منطقه اقیانوسیه (پنجاه و یک و دو دهم درصد) و قاره آفریقا و کارائیب با پنجاه و یک دهم درصد قرار دارند که بیشترین تعداد مهاجران زن را جذب کرده اند. برعکس در آفریقا و آسیا شمار مردان مهاجر بیش از زنان است. البته در اندونزی بیش از هفتاد درصد مهاجران را زنان تشکیل می دهند به همین دلیل می توان گفت الگوی مهاجرت در جهان در حال تغییر است و همین تغییر تحقیقات و دستورالعمل های راهبردی جدیدی برای حل مشکلات مهاجران بخصوص مهاجران زن را می طلبد .( ۳ )

یکی دیگر از موضوعاتی که سازمان ملل در روز جهانی مهاجرت به آن توجه دارد، کارگران مهاجر است. “کنوانسیون بین المللی حمایت از حقوق کارگران مهاجر و اعضای خانواده آنان” در روز ۱۸ دسامبر سال ۱۹۹۰ به تصویب رسید و در ژوئیه سال ۲۰۰۳، با رسیدن شمار کشورهای امضاء کننده کنوانسیون به حد نصاب بیست کشور، جنبه اجرایی یافت. کنوانسیونی که روند الحاق کشورها به آن مطلوب نیست و تاکنون تنها ۲۰ کشور به آن پیوسته اند. این کنوانسیون از آن جهت دارای اهمیت است که خانواده های کارگران را تحت حمایت قرار داده و بر حقوق همسران و کودکان آنها که از شرایطی سالم، منصفانه، انسانی و قانونی برخوردار شوند تاکید می کند. بخشی از این سند به ایجاد شرایط مناسب برای کارگران مهاجر و به خصوص حفظ حقوق اعضای خانواده آنان اختصاص دارد که به گفته کارشناسان غالبا نادیده گرفته می شود.( ۴ )

در نهایت گفت “امروزه، در بسیاری نقاط دنیا، ما شاهد روند نگران کننده تلاش برای مجرم جلوه دادن مهاجران هستیم که می تواند محرک افزایش تبعیض، انزوای اجتماعی، بهره کشی و آزار مهاجران در تمامی مراحل باشد.”

 افزایش خشونت علیه مهاجران در کشورهای “عبوری” و همچنین در کشور مقصد، نشانه شدت گرفتن گسترش بیگانه ستیزی و برخورد نژاد پرستانه با مهاجران و جوامع مهاجر است که لزوم تلاش برای حمایت از آنان را گوشزد می کند.

در ماه سپتامبر سال  ۲۰۱۰، “گروه جهانی مهاجرت”، متشکل از چهارده نهاد سازمان ملل، سازمان جهانی مهاجرت و بانک جهانی، بیانیه ای را به تصویب رساند که در آن یک صدا بر ضرورت اقدام جهانی برای حمایت از حقوق مهاجران تاکید شده بود.

آنچه مسلم است  نقض حقوق بشر و خشونت علیه مهاجران در بسیاری از موارد ثمره قوانین و برخوردهای تبعیض آمیز و تعصبات عمیق است و نباید اجازه داد که چنین شرایطی ادامه یابد.



Leave a reply

Your email address will not be published.

مشاوره حقوقی رایگان برای قربانیان خشونت خانگی

روزهای شنبه تا چهارشنبه، از ساعت ۶ عصر تا ۱۰ شب مشاوران خانه امن پاسخگوی شما هستند.

مشاوره حقوقی رایـــگان

شماره تماس: ۸۵۳۱۲۶۰۰-۰۲۱