صفحه اصلی  »  خشونت خانگی و اجتماع  »  استانداردهای مددکارا...
مرداد
۱۶
۱۳۹۳
استانداردهای مددکاران برای مردانی که مرتکب خشونت می شوند
مرداد ۱۶ ۱۳۹۳
خشونت خانگی و اجتماع
۰
, , , , ,
image_pdfimage_print

Thomas Hawk

عکس: Thomas Hawk

ترجمه: فرخ نیک‌مرام

مقدمه:

در تمامی کشورهای اروپایی خشونت مردان علیه زنان رخ می‌دهد و مشکلی جدی و فراگیر تلقی می شود. این خشونت نشانه نابرابری تاریخی قدرت در رابطه میان دو جنس و نقض حقوق بشر و مانعی  بر سر راه برابری جنسیتی است. نابرابری جنسیتی به نوبه خود عامل تبعیض، سلطه مردان بر زنان و مانع پیشرفت زنان می شود. کشورهای عضو سازمان‌های بین المللی مانند: سازمان ملل، شورای اروپا و اتحادیه اروپا بر اساس قوانین ملی و بین المللی، موظف به برداشتن گام‌های مورد نیاز برای جلوگیری، تحقیق و مجازات عاملان خشونت و حمایت از قربانیان هستند؛ چه این خشونت از سوی دولت اعمال شده باشد چه از سوی افراد.

خشونت خانگی علیه زنان عبارت است از رفتارهایی که به صورت مداوم برای کنترل فرد از سوی زوج عاطفی فعلی یا پیشین او انجام می‌گیرد. خشونت فیزیکی، آزار جنسی یا عاطفی، منزوی کردن یا محدودیت مالی، تهدید، ارعاب، تعقیب و مزاحمت برخی از این خشونت ها هستند. همچنین باید در نظر داشت  آزار زنان در خانه بر روی کودکان نیز تاثیرگذار است و کودکان نیز باید مورد حمایت قرار گیرند و کمک دریافت کنند.

سازمان‌هایی که برنامه‌های مربوط به عاملان خشونت را اجرا می‌کنند در مقابل تمامی افراد ذینفع مسئولیت دارند. توقف خشونت و افزایش امنیت قربانیان (زنان و کودکان) یکی از اهداف مددکاری برای عاملان خشونت است. اما این برنامه‌ها در قالب روندی گسترده‌تر برای تغییرات فرهنگی و سیاسی با هدف از بین بردن سلسله مراتب جنسیتی، خشونت و تبعیض، بر اساس جنسیت و سایر انواع تبعیض و خشونت‌های ساختاری و فردی اجرا می‌شوند. داشتن استاندارد در این فعالیت‌ها جهت تضمین کیفیت کار، به ویژه در مورد در اولویت قرار دادن امنیت قربانیان و جلوگیری از به خطر افتادن زوجه یا کودکان اهمیت دارد.

کنسرسیوم «پروژه دوم دفنی» (برنامه عدالت و برابری جنسیتی در اروپا) در پروژه مددکاری عاملان خشونت در اروپا – WWP این راهنمایی‌ها را برای تعیین استاندارد مددکاری برای مردانی که مرتکب خشونت می‌شوند گردآوری کرد. این موارد سپس در جلسه کارگاهی بین المللی که در سال ۲۰۰۸ در برلین برگزار شد توسعه یافتند. این راهنمایی‌های مددکاری برای مردانی کارآمد هستند که در مقابل زوج خود یا کودکانی که با آنها زندگی می کنند از خشونت استفاده می کنند.

این برنامه‌ها در کشورهای اروپایی از نظر تمرین، گروه هدف، بودجه، اساس حقوقی و بسیاری جنبه‌ها و شرایط کاری دیگر با یکدیگر تفاوت دارند، در نتیجه هدف این راهنمایی‌ها ارائه دستور کاری دقیق و با جزئیات نیست. هدف مشخص کردن چارچوبی برای پرورش استانداردهای مشخص برای انجام مسئولانه کار است. بخش زیر به برخی اهداف و پیش شرط های لازم برای اجرای برنامه‌های مربوط به مردانی که مرتکب خشونت خانگی شده‌اند، می‌پردازد و بخش بعدی اصولی که باید در مددکاری مسئولانه برای این افراد در نظر گرفته شوند را بیان می‌کند.

استانداردها برای این کار باید در نتیجه ترکیب جدیدترین یافته‌های تحقیقات علمی و بهترین تجربیات عملی شکل گیرند. این یک روند ادامه دار است که تلاش می کند به این سوال عمومی پاسخ دهد: «چه کارهایی، برای چه مردانی و در چه شرایطی مناسب هستند؟»

الف: پیش شرط ها برای کار کردن با مردانی که مرتکب خشونت خانگی شده‌اند

الف. ۱: هدف

هدف اصلی از مددکاری برای عاملان خشونت، افزایش امنیت قربانیان خشونت است. این برنامه‌ها باید در تمامی سطوح کار، امنیت زوج مونث و کودکان را در اولویت قرار دهند. هدف برنامه باید برای شخص مددکار و مردانی که مددکار با آنان کار می‌کند کاملا روشن باشد.

الف. ۲: همکاری با سازمان‌های حامی قربانیان و سیستم‌های حل اختلاف

برنامه‌های مخصوص عاملان خشونت، تنها یکی از فعالیت‌هایی هستند که در غالب طرحی گسترده‌تر برای حل مشکل خشونت خانگی باید انجام گیرند. این برنامه‌ها نباید در انزوا و در غیاب سیستم حمایتی برای قربانیان اجرا شوند. سرمایه لازم برای اجرای برنامه‌های مربوط به عاملان خشونت، باید از محلی جدا از سیستم حمایت از قربانیان تامین گردد.

برای این که برنامه‌های مبارزه با خشونت خانگی به نتیجه برسند، برنامه‌های مربوط به عامل خشونت نیز باید به عنوان بخشی از سیستم گسترده ‌تری برای حل اختلاف، و متحد با سازمان‌های دیگر و شبکه‌های مبارزه با خشونت خانگی اجرا شوند. در این میان همکاری با سازمان‌های حمایت از زنان از اهمیت بسیار ویژه‌ای برخوردار است، چرا که این همکاری می‌تواند متضمن امنیت زنان و کودکان باشد و به راهی مشترک برای حل مشکل خشونت خانگی بیانجامد. این همکاری می‌تواند از طریق شرکت نمایندگانی از سازمان‌های حمایت از زنان در «کمیته‌های هدایت» و «هیئت‌های مشورتی» برنامه‌های مربوط به مردان ایجاد شود. همکاری و تشکیل شبکه با سازمان‌ها، متخصصان و مراکز دیگری که ممکن است در این مورد فعالیت کنند (مانند دستگاه قضایی، سازمان‌های خدمات اجتماعی و بهداشتی و سازمان‌های حمایت از کودک) نیز اهمیت دارد. این همکاری‌ها و شرکت در فعالیت‌های مشترک باید دارای رسمیت و بودجه لازم باشند.

الف. ۳: درک نظری و مفهوم شفاف

برنامه‌های مربوط به عاملان خشونت باید با این درک و نظر اجرا شوند که خشونت علیه زنان غیر قابل قبول است و مردان در مقابل خشونتی که اعمال می‌کنند مسئولیت دارند. تمامی کارکنان در این برنامه‌ها باید از بخشش و بهانه تراشی، اغماض یا کوچک جلوه دادن خشونت خانگی و ملامت قربانیان خودداری کنند. هر یک از این برنامه‌ها باید دارای شفافیت نظری و درک درست مسائل ذیل باشند. توجه کنید که مواردی که باید مورد توجه قرار گیرند به این موارد محدود نمی‌شود:

  • نگرش جنسیتی: درک سلسله مراتب جنسیتی و مفهوم مردانگی، شامل تاثیرات اجتماعی، فرهنگی، قومی و سیاسی
  • تعریف خشونت خانگی و انواع آزار و اذیت
  • ریشه‌های خشونت: درک علل و مکانیزم‌هایی که به خشونت منتهی می‌شوند
  • نگرش حل اختلاف، نگرش تغییر: درک این که چرا روند حل اختلاف پیش رو باید رفتار و نگرش خشونت آمیز شرکت کننده در برنامه را تغییر دهد

برای کمک به مردانی که مرتکب خشونت خانگی شده‌اند، این ملاحظات نظری باید به مفاهیمی روشن تبدیل شده و به صورت مکتوب درآیند. برای راهنمایی جهت تولید این گونه مفاهیم نمونه‌هایی که به خوبی تشریح شده‌اند موجود هستند.

الف. ۴: تمرکز بر ابعاد مختلف روی آوردن به خشونت

برای رسیدگی مناسب به پیچیدگی‌های خشونتی که مردان علیه زوج‌های خویش به کار می‌برند، روند حل اختلاف باید برابعاد گوناگون علل بروز این عارضه متمرکز باشد. این مسائل می توانند این گونه در طبقه‌بندی زیستی قرار گیرند:

–        عوامل اجتماعی – فرهنگی: شامل محیط اجتماعی مبتنی بر مفاهیم جنسیتی، رابطه قدرت‌های نابرابر مردان و زنان در اجتماع، فراگیری خشونت به عنوان روشی برای حل مشکلات در فرهنگ ما، نظام قضایی و تقبیح و تشویق از سوی جامعه در واکنش به خشونت خانگی و …

–        عناصر رابطه: شامل تقابل قدرت دو طرف در رابطه، الگوهای حل اختلاف، الگوهای ارتباطی و…

–        عناصر منحصر به فرد: این عناصر می‌توانند به این دو گروه تقسیم شوند:

  1.  عناصر شناختی شامل باورها و نگرش‌ها در مورد روابط و نقش‌های جنسیتی، انتظارات از رابطه در مورد زوج (مانند عشق جنسی و…)، کودکان (مانند احساس داشتن حق دریافت کردن پاره‌ای خدمات و…) و خود فرد (مانند مردانگی، هویت و…)
  2.  عناصرعاطفی شامل قواعد جنسیت محور(مانند تعیین هویت، درک و بیان) مربوط به احساسات خشم، ناکامی، شکست، شرم، حسادت، ترس و الگوهای تجربه محور (مانند شکل دلبستگی، حس هویت، انتظارات و…)
  3.   عناصر رفتاری شامل جانشین کردن رفتارهای جنسیت محور خشونت آمیز و کنترل کننده با مهارت‌ها و توانایی برای داشتن رابطه‌ای همراه با احترام و برابر؛ مانند همدلی، تحلیل رابطه و اختلافات، مدیریت فشار و خشم و…

ب: اصول مهم مددکاری برای مردانی که مرتکب خشونت خانگی شده‌اند

ب. ۱: ارتباط با زوج و پشتیبانی

جهت افزایش امنیت زن، او باید از اهداف و مفاد برنامه آگاهی داشته باشد و محدودیت‌های آن (مانند عدم تضمین خودداری از خشونت و…) را بشناسد. او باید بداند که مرد شرکت کننده در برنامه می‌تواند از شرکت خود در برنامه برای فریب یا کنترل بیش از پیش زوج خود استفاده کند. این زنان باید با حمایت‌هایی که خود آنان می‌توانند دریافت کنند و چگونگی برنامه ریزی برای امنیت خود آشنا باشند. اطلاعات ارائه شده از سوی زن باید در تخمین خطر و ارزیابی مرد شرکت کننده در برنامه مورد توجه قرار گیرد. در صورتی که مرد مورد نظر در برنامه شرکت نکرد، یا مددکار احتمال بروز خطر برای زن یا کودکان را احساس کرد، مسئولان برنامه باید زن را مطلع کنند.

باید مراقب بود که ارتباط مرد با زن با رضایت زن صورت ‌گیرد و مسئولیتی برای شرکت یا پیشرفت مرد در برنامه بر دوش زن نباشد. نیازهای زن باید محترم شمرده شوند و گام‌های مورد نیاز برای کاهش خطر نسبت به او باید برداشته شود. ارتباط با زوج می‌تواند از سوی سازمان حامی زن یا برنامه مربوط به مرد برقرار شود.

ب. ۲: سیاست مراقبت از کودک

کودکانی که در محل بروز خشونت و آزار زندگی می‌کنند، به شکل مستقیم یا غیر مستقیم تحت تاثیر خشونت خانگی قرار می‌گیرند. در نتیجه بهبود کودک باید یکی از اولویت‌های این برنامه در برخورد با مرد باشد. در طول برنامه‌ گسترده‌تر حل اختلاف برای گرد آوردن دوباره افراد در کنار هم یا همکاری با سازمان‌های دیگر نیز بهبود کودک باید از اولویت برخوردار باشد. با در نظر گرفتن شرایط حقوقی و مکانی، سیاست مشخصی برای مراقبت از کودک، شامل قدم‌های مشخص در مواردی که کودک در خطر است، باید در برنامه پیش بینی شده باشد. تاثیرات خشونت خانگی بر کودک و نقش پدری مرد شرکت کننده، باید در دستور کار آموزشی فرد در برنامه قرار گیرد.

ب. ۳: روش کار و نگرش در برخورد مستقیم مددکار با فرد عامل خشونت

برنامه مربوط به عاملان خشونت بر این باور بنا شده است که افراد توان تغییر کردن را دارند. درعین حال که مددکاران باید با احترام و به عنوان افراد ذاتا ارزشمند با آنان برخورد کنند، این برنامه باید مرد شرکت کننده را برای خشونت اعمال شده مسئول قلمداد کند و از او بخواهد که این مسئولیت و مسئولیت نتایج خشونت را بپذیرد.

یکی از فرض‌های بنیادی برنامه این است که استفاده از خشونت یک انتخاب است و اولین هدف برنامه باید این باشد که به فرد برای درک این واقعیت کمک شود. فرد باید بپذیرد که او آگاهانه تصمیم به اعمال خشونت گرفته است. گفتمان انکار، توجیه، بهانه جویی و ملامت دیگران یا شرایط باید به چالش گرفته شده وساختار نادرست آن نشان داده شود.

توجه به جزئیات رفتار خشونت آمیز و بازسازی رفتارها، افکار و احساسات به مردان کمک می‌کند به نقش فعال خود در اعمال خشونت پی‌ببرند. در عین حال مرور تاثیرات گوناگون اعمال خشونت بر روی زوج و کودکان، احساس همدلی و مسئولیت‌پذیری مرد را پرورش داده و انگیزه‌ او را برای تغییر تقویت می کند.

مددکاران باید توجه کنند که مراجعان، قربانیان و عاملان خشونت در جریان برنامه صدمه نبینند. باید در نظر داشت که در موارد بخصوصی (مانند اعتیاد به الکل یا اختلالات شخصیتی) ممکن است ارجاع فرد به سازمان یا افرادی که در آن زمینه فعالیت می‌کنند به سود فرد باشد.

ب. ۴: برآورد خطر

برآورد قاعده‌ مند خطر ضروری است. شناسایی مردانی که احتمال اعمال خشونت از سوی آنان زیاد به نظر می‌رسد به مددکاران اجازه می‌دهد که اقدامات لازم برای حفظ امنیت قربانیان را انجام دهند. برآورد خطر همچنین احتمال نیاز فرد به درمان‌های ویژه را مشخص می‌کند. برآورد خطر باید در جریان پذیرش فرد در ابتدای برنامه و هرگاه شرایط یا رفتاری نشانگر احتمال تغییر در شرایط فرد باشد انجام گرفته، مکتوب شود. تمام منابع موجود اطلاعاتی، بخصوص شهادت زوج، اطلاعات پلیس یا هر اداره یا سازمان دیگری که با فرد ارتباط داشته است، باید در انجام برآورد خطر مورد توجه قرار گیرد. محدودیت در دقت تخمین و احتمال خطا نیز باید در نظر گرفته شود.

ب. ۵: شرایط کارکنان

برای بالا بردن کیفیت کار، علاوه بر تعلیمات پایه، مددکاران باید مشخصات زیر را نیز دارا باشند:

  • تعهد به روابط بی‌خشونت و برابری جنسیتی
  • دیدن تعلیمات ویژه برای آگاهی در مورد خشونت
  • تامل در روابط شخصی برای شناخت نقش‌ها و هویت جنسیتی و حساسیت در مورد سلسله مراتب جنسی و تبعیض جنسیتی
  • تامل در تمایلات شخصی به خشونت و رفتارهای غالب و آگاهی به تاریخچه خشونت در مورد خود
  • درک جامع از روابطی که از خشونت رنج می‌برند
  • تعلیم و نظارت مداوم
  • مهارت‌های مورد نیاز برای کار گروهی (برای مددکارانی که جلسات گروهی برگذار می‌کنند)

اگر مددکاران حرفه‌ای (مانند روانشناس دارای مجوز یا روان‌درمانگر) نباشند و قوانین اخلاق حرفه‌ای برایشان مشخص نشده باشد، مسائل اخلاقی مانند رازداری، شخصی بودن اطلاعات، رابطه مددکار با مراجع و غیره باید به صورت مشخص برای آنان قانون‌گذاری و تشریح شود.

ب. ۶: تضمین کیفیت، مستندسازی و ارزیابی

تضمین کیفیت، مستندسازی و ارزیابی باید بخش‌های جدا نشدنی هر برنامه باشند. برنامه‌های مربوط به عاملان خشونت باید همواره مستندسازی شوند و روند و نتیجه کار باید همواره مورد ارزیابی قرار گیرند.

مددکاران باید فضایی ایجاد کنند که بتوانند در آن همواره روند کار را مورد نظارت قرار دهند و نتایج کار خود را ارزیابی کرده، در صورت امکان با یافته‌های بهترین تحقیقات علمی و بهترین تجربیات عملی مقایسه کنند. این فعالیت‌ها باید شامل این موارد باشند:

  • جلسات تیمی مرتب و نظارت دائم
  • مستندسازی دائم کار
  • تحلیل اطلاعات مستندسازی شده
  • ارزیابی نتایج برنامه به صورت درون سازمانی و برون سازمانی

توضیح بیشتر موارد مهم مربوط به مستندسازی و ارزیابی را می‌توانید در وبسایت ببینید.

ج: اطلاعات بیشتر

راهنمایی‌های مددکاری برای مردانی که دست به خشونت خانگی می‌زنند می‌تواند برای تولید یا اصلاح استانداردها برای این گونه برنامه‌ها مورد استفاده قرار گیرد. لینک به مقالات استاندارد که می‌توانند به عنوان نمونه کار با جزئیات مورد استفاده قرار گیرند و اطلاعات بیشتر در لینک زیر:

 لینک منابع:

  www.work-with-perpetrators.eu

http://archive.work-with-perpetrators.eu/en/guidelines.php



Leave a reply

Your email address will not be published.

x


اکتبر، ماهی برای پیشگیری و مبارزه با خشونت خانگی برای همه


«یک ماه برای مبارزه با خشونت خانگی»